Сапа жүйесін сертификаттау
Кіріспе
Сертификаттау бүгінгі таңда көптеген елдерде нарықты реттеудің және сапаны мемлекеттік басқарудың маңызды элементтерінің бірі болып саналады. Ішкі және сыртқы нарықтарда өнімдер мен қызметтердің міндетті түрде бәсекеге түсуі сертификаттаудың рөлін күшейтеді.
Негізгі алғышарт
Нарықтағы сенім мен қауіпсіздік талаптары өнім сапасын дәлелдеудің жүйелі тетіктерін қажет етеді.
Маңызды нәтиже
Сертификаттау ережелері мен рәсімдері бизнес үшін айқындық қалыптастырып, тұтынушы құқығын қорғауға ықпал етеді.
Қазақстандағы сертификаттаудың қалыптасуы
1991 жылы Қазақстан Республикасында «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» заң қабылданды. Осыған байланысты 1993 жылы өнім мен қызмет сапасын бағалау жүйесі енгізілді. Қазақстандағы мемлекеттік сертификаттаудың дамуы 1993 жылғы 18 қаңтарда стандарттау және сертификаттау туралы заңның қабылдануымен басталды.
Нормативтік негіздің негізгі кезеңдері
- 1993 жылғы 20 маусым — ҚР Министрлер кабинетінің № 411 қаулысымен міндетті сертификаттауға жататын өнімдер тізбесі анықталды және сертификатсыз ішкі нарықта сатуға шектеу қойылды.
- 1997 жылғы 15 шілде — ҚР Үкіметінің № 1112 қаулысы қабылданып, стандарттар мен нормативтік құжаттардың өмірге, денсаулыққа және қауіпсіздікке қатысты міндетті талаптарына сәйкестік үшін сертификаттаудан өтетін өнімдер тізімі бекітілді.
- 2003 жылғы 10 маусым — халықаралық тәжірибеге сүйенген, жаңартылған және толықтырылған «Сертификаттау туралы» заң қабылданып, сертификаттаудың мақсаты мен ұлттық органының өкілеттігі айқындалды.
Сертификаттау жүйесі: анықтама және деңгейлер
Сертификаттау жүйесі — бекітілген ережелер бойынша іске асырылатын, сертификаттауға қатысушылардың, рәсімдердің және басқару тәртібінің жиынтығы. Мұндай жүйелер ұлттық, мемлекетаралық және халықаралық деңгейлерде құрылады.
Ұлттық деңгей
Ел ішіндегі құқықтық және техникалық реттеу талаптарына сүйенеді.
Мемлекетаралық деңгей
Бірнеше мемлекет арасындағы ортақ қағидалар мен өзара тану механизмдерін қамтиды.
Халықаралық деңгей
Әлемдік стандарттарға сәйкестік пен экспорттық нарықтарға шығуды қолдайды.
Мемлекеттік сертификаттау жүйесінің рөлі
Қазақстан Республикасының мемлекеттік сертификаттау жүйесі сертификаттау және аккредитация саласындағы жұмыстарды жүргізу тәртібін нормативтік құжаттар негізінде бекітіп, осы саладағы уәкілетті мемлекеттік басқару органдарының және заңды тұлғалардың үйлесімді әрекетін қамтамасыз етеді.
Негізгі функциялар
Сертификаттау саласында біртұтас саясат жүргізу.
Сынақ зертханаларына қойылатын талаптарды белгілеу және аккредитациялау рәсімдерін анықтау.
Сертификаттау бойынша эксперт-аудиторларды даярлау және аттестациялау.
Мемлекеттік тізілім жүргізу, аудит және инспекциялық бақылауды ұйымдастыру.
Нормативтік құжаттар және міндетті талаптар
2003 жылдың 1 қаңтарына дейін Қазақстанда жалпы қолданылатын 100-ден астам нормативтік құжат қолданыста болды. Өнімді, қызметті, сапа жүйесін және өндірісті сертификаттауды өткізу ережелері бірқатар стандарттарда сипатталады.
Стандарттар (мәтінде аталған тізім)
ҚРСТ 7.2 — сертификаттау органдарына қойылатын талаптар және оларды аккредиттеу тәртібі.
ҚРСТ 7.3 — зертханаларға қойылатын талаптар және оларды аккредиттеу тәртібі.
Міндетті сертификаттау: не қажет?
Міндетті сертификаттауға жататын өнім бойынша нормативтік құжаттарда міндетті талаптар нақты көрсетілуі тиіс. Атап айтқанда, талаптарға сәйкес бақылау (сынау) әдістері, өнімді таңбалау ережелері және сертификаттау туралы ақпарат қарастырылуы қажет.
Түйін
Сертификаттау — тек құжат алу үдерісі емес, ол қауіпсіздік, сапа және нарықтағы сенімділікті жүйелі түрде дәлелдеудің құралы.
Курстық жұмыстың тақырыбы, мақсаты және көлемі
Тақырып
Сапа жүйесін сертификаттау.
Мақсат
- Кәсіпорында сапа жүйесін сертификаттау жұмыстарын жүргізудің тәртібін анықтау.
- Сапа жүйесін сертификаттаудың кәсіпорынға беретін пайдасын негіздеу.
- Кәсіпорындағы сапа жүйесін дамытуға қатысты ұсыныстар ұсыну.
Көлемі
27 бет.
Осы мәтін нені айқындайды?
Берілген кіріспе бөлім Қазақстандағы сертификаттаудың құқықтық негізін, мемлекеттік жүйенің құрылымын және міндетті талаптардың мәнін жинақы түрде сипаттайды. Бұл ақпарат кәсіпорындағы сапа жүйесін сертификаттауды ұйымдастыру логикасын түсіндіруге негіз болады.