Білім беру туралы қазақша реферат

Облыста білім беру жүйесін дамыту: қазіргі жағдай және негізгі бағыттар

Облыста білім беру жүйесін тиімді дамытуға қажетті жағдайлар жасалған. Жалпы білім беретін мектептердің материалдық-техникалық базасы жақсарып, мектепке дейінгі ұйымдар желісі кеңейіп, тұрақты жұмыс істеп келеді.

Қысқаша көрсеткіштер

Мектепке дейінгі ұйымдар
143
24,4 мың бала тәрбиеленуде
Күндізгі жалпы білім беретін мектептер мен мектеп-интернаттар
602
Жүйе тұрақталған
Кәсіптік мектеп
32
Кәсіби даярлық жүргізіледі
Колледж
12
Орта буын мамандар даярланады

Білім беру ұйымдарының құрылымы

Облыста жалпы орта білім беретін ұйымдар жүйесі қалыптасқан. Оның құрамына күндізгі жалпы білім беретін мектептер мен мектеп-интернаттардан бөлек, кәсіптік мектептер, колледждер, балалар үйлері, жасөспірімдер үйлері, мектеп жанындағы интернаттар, сондай-ақ қиын балалар мен жасөспірімдерді психологиялық оңалтудың арнайы қызметтері кіреді. Бұған қоса, облыс аумағында республикалық әскери мектеп-интернат, спорт мектеп-интернаттары және білім беретін жеке ұйымдар да жұмыс істейді.

Әлеуметтік қолдау инфрақұрылымы

  • 11 балалар үйі және 5 жасөспірімдер үйі
  • Қиын балалар мен жасөспірімдерді психологиялық оңалтудың 2 қызметі
  • 23 мектеп жанындағы интернат

Жеке сектор және арнайы мектептер

  • Республикалық әскери мектеп-интернат
  • Спорт мектеп-интернаттары
  • Білім беретін 80 жеке ұйым

Мектепке дейінгі білім: өсім, қалпына келтіру және жоспарлар

2005 жылмен салыстырғанда мемлекеттік мектепке дейінгі ұйымдар саны 3 бірлікке артқан. Балқаш пен Теміртау қалаларында, сондай-ақ Абай ауданының Сарепта ауылында балалар үйлері қалпына келтірілді. Барлығы күрделі жөндеуден өткен бұрынғы балалар үйі ғимараттарына орналастырылған.

Мектепке дейінгі ұйымдардағы тәрбиеленушілер саны 2 мыңнан астам балаға көбейді. 2006 жылы мемлекеттік жалпы білім беретін мектептер жанынан 16 шағын-орталық ашылып, онда 415 бала тәрбиеленуде.

Қамту және қолжетімділік

Мектепке дейінгі оқытумен қамту

1,85%

1000 балаға шаққандағы қамтамасыз ету

1,4 бірлік

2006 жылғы шағын-орталықтар

16

415 бала

2007 жылы мемлекеттік балабақша жүйесін 12 бірлікке ұлғайту жоспарланған: оның 5-еуі пайдалануға берілген, қалғандары жыл соңына дейін ашылады. Балқаш қаласында және Бұқар жырау ауданындағы Самарқанд ауылында екі жеке меншік балабақшаны қалпына келтіру көзделген.

Жаңадан ашылатын балабақшаларда 1885 орын құрылып, қолданыстағы ұйымдарда қосымша орындар ашу да жоспарланған. Нәтижесінде тәрбиеленушілер саны 2068 балаға дейін артады. Сонымен қатар, 2007 жылы 400 орынға есептелген 14 шағын-орталық ашу болжанған.

Жалпы білім беретін мектептер: оңтайландыру және демографиялық әсер

2005 жылмен салыстырғанда жалпы білім беретін мектептер саны 7 бірлікке азайған. Оқу жылы басталған кезде оқушы саны жеткіліксіз болған ауылдық жерлерде шағын бастауыш сыныптарды жабу үдерісі жүріп жатыр.

Оқушы санының динамикасы

  • 2005 жылдан бері күндізгі мемлекеттік мектептердегі оқушылар саны 11,3 мың адамға азайған.
  • 2007 жылы оқушылар саны 201,6 мың адам болады деп күтіледі, бұл өткен жылмен салыстырғанда 3,7 мыңға төмен.
  • Қысқару 1990 жылдардың соңы мен 2000 жылдардың басындағы туу деңгейінің төмендеуіне байланысты.

Кәсіптік білім: қамту және мамандықтар

Облыста 34 кәсіптік мектеп пен лицей жұмыс істейді, оның ішінде 2-еуі — жеке меншік. 2006 жылы Қарқаралы ауданындағы Егіндібұлақ ауылында кәсіптік мектеп ашылды. Қазіргі таңда облыстың барлық аудандары мен қалаларында кәсіптік мектеп бар, ал Осакаров және Нұра аудандарында филиалдар жұмыс істейді.

Кәсіптік мектептерде 48 мамандық бойынша даярлық жүргізіледі. Бастапқы кәсіптік оқытумен 12,27 мың оқушы қамтылған (2005 жылы — 12,07 мың адам).

Колледждер: жүйенің кеңеюі және сұраныс

Облыста 45 колледж жұмыс істейді: 18-і мемлекеттік және 27-сі мемлекеттік емес. Сегіз колледж жоғары оқу орындарының құрылымдық бөлімшелері болып табылады, оның үшеуі — мемлекеттік. Соңғы жылдары колледждер жүйесі 3 бірлікке ұлғайды, оқыту 94 мамандық бойынша жүргізіледі.

Орта кәсіптік біліммен қамту

Қамтылғандар саны

40,5 мың

2005 жылмен салыстырғанда +4,3 мың

2007 жылға болжам

41,2 мың

Өсім жалғасады

Мемлекеттік тапсырыс аясында 8,6 мың адам оқиды, оның ішінде 0,6 мыңы — жеке меншік колледждерде.

Құрылыс және қайта жаңғырту: қаржыландыру мен нысандар

2006 жылы республикалық бюджеттің нысаналы трансферттері есебінен Жезқазған қаласында орта мектеп салынды, Қарқаралы қаласында балабақша ашылды, ал Шет ауданындағы Ақжал кентінде орта мектеп құрылысы басталды. Жергілікті бюджет есебінен Осакаров ауданындағы Сенокосное ауылында және Қаражал қаласына қарасты Жәйрем кентінде бейімделген мектептердің орнына екі жаңа мектептің құрылысы басталды.

2007 жылға жоспарланған бюджет

Жалпы көлем

1 217 403 мың тг

Республикалық бюджет

755 874 мың тг

Басымдық

Құрылыс және қайта жөндеу

Жергілікті бюджет есебінен

  • Ақтоғай ауданында Үшарал ауылында орта мектеп
  • Жаңаарқа ауданындағы Ескене ауылында орта мектеп
  • Қарқаралы ауданындағы Егіндібұлақ ауылында мектеп жанындағы интернатқа бұрынғы мектеп ғимаратын қайта жөндеу
  • Нұра ауданындағы Ахмет ауылында орта мектеп
  • Қарқаралы ауданындағы Матақ ауылында орта мектеп
  • Саран қаласындағы «Спутник» балабақшасын қайта жөндеу

Республикалық бюджет есебінен

  • Абай қаласында орта мектеп
  • Балқаш қаласында орта мектеп
  • Қарқаралы қаласындағы кәсіптік мектеп

Жоғары білім: ресурстар мен цифрлық инфрақұрылым

Облыстың жоғары оқу орындарына үш тілде жаңа оқу және ғылыми әдебиеттер сатып алынды. Ғылыми зертханалар заманауи жабдықтармен толықтырылып, компьютерлік база кеңейтілді, жаңа интернет-сыныптар ашылды. Сонымен қатар, білім беруді басқаруда сапа менеджменті жүйесі енгізілді.