Экономика баспасы

Инфрақұрылымның қазіргі жағдайы

Қазақстанда фармацевтикалық өнеркәсіп инфрақұрылымы жеткіліксіз дамыған. Атап айтқанда, фармацевтикалық машина жасау бағыты іс жүзінде жоқ, ал өндірілген дәрілік препараттарды өткізу (дистрибуция) жүйесі қажетті деңгейде қалыптаспаған.

Осындай жағдайда саланы тиімді басқару жүйесін құру фармацевтикалық индустрияның нәтижелі қалыптасуы үшін маңызды факторлардың бірі саналады. Әлемдік тәжірибе көрсеткендей, фармацевтикалық өнеркәсіп дамуының бастапқы кезеңінде мемлекет тарапынан белгілі бір жеңілдіктер мен ынталандыру тетіктерінсіз тұрақты өсімге қол жеткізу қиын.

Өндірістік база

Қолданыстағы өндірістердің бір бөлігі ескірген, технологиялық жаңартуды және өндірістік тиімділікті арттыруды талап етеді.

Өткізу жүйесі

Дәрілік препараттарды нарыққа жеткізудің жоспарлы және бақыланатын саясаты толыққанды орнықпаған, бұл тұрақты даму қарқынын төмендетеді.

Денсаулық сақтау контексті және мемлекеттік басымдықтар

Қазақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың 2010 жылғы «Жаңа онжылдық – жаңа экономикалық өрлеу – Қазақстанның жаңа мүмкіндіктері» атты халыққа жолдауында халық денсаулығын нығайту және салауатты өмір салтын қалыптастыру бойынша бірқатар міндеттер белгіленді.

Сол кезеңдегі бағалауларға сәйкес, денсаулық сақтау жүйесі азаматтардың өсіп келе жатқан талаптарына толық сәйкес келе бермеді: медициналық қызмет сапасын ұйымдастыру деңгейі, инфрақұрылымның жаңаруы, кадрларды даярлау және жабдықтау жұмыстары жүргізілгенімен, жалпы қарқын жеткіліксіз болды.

Алдын алу қағидасы

Ауруды емдеумен қатар, алдын алу, ерте диагностика және уақтылы анықтау бағыттарын күшейту қажет. Сондай-ақ денсаулық сақтау саласындағы қаржы ресурстарын тиімді пайдалану үшін медициналық қызметтің нақты нәтижесін бағалау тетіктерін жетілдіру маңызды.

Нарық, өткізу саясаты және бәсекеге қабілеттілік

Фармацевтикалық кәсіпорын үшін көтерме сауданы қамтамасыз ету тек сатумен шектелмейді: ол өндірістік-технологиялық, инновациялық және қаржылық саясатты қалыптастыруға негіз болатын басқарушылық база ретінде қарастырылады.

Нақты жоспарланған және құжат түрінде бекітілген өнім өткізу саясаты өткізу қызметін бақылаудың тиімді құралы бола алады. Ал осы саясатты жүйелі түрде бағалау мен бақылау кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін арттырып, ұзақ мерзімді табысты қызметін қамтамасыз етеді.

Жоспарлау

Өнім өткізу мақсаттары, арналар және KPI көрсеткіштері айқындалуы тиіс.

Бақылау

Нарықтағы өзгерістерге сәйкес түзету енгізетін тұрақты мониторинг қажет.

Тиімділік

Ресурстарды бөлу, логистика және қор басқаруы бәсекелік артықшылық береді.

Талдау қорытындылары: негізгі түйткілдер

Қазақстандағы фармацевтикалық нарықтың дамуын талдау төмендегі тұжырымдарды жасауға мүмкіндік береді:

  • Әрекет етуші фармацевтикалық өндірістердің бір бөлігі ескірген және модернизацияны талап етеді.
  • Мемлекеттің салықтық және инвестициялық саясатын жетілдіру үшін заңнамалық базаны жаңарту қажет.
  • Салаға салынатын инвестиция көлемінің төмендігі оның дамуын тежейді.
  • Мемлекет тарапынан саланы басқару тетіктері жеткілікті деңгейде тиімді емес.
  • Дәрілік препараттардың қауіпсіздігін, тиімділігін және сапасын мемлекеттік бақылау жеткіліксіз.
  • Төлем қабілеті төмен сұраныс халықты арзан, бірақ тиімділігі төмен дәрілерді таңдауға итермелеуі мүмкін.

Қолдау тетіктері және даму бағыты

Қазақстанның фармацевтикалық индустриясы қалыптасу кезеңінде болғандықтан, дәрілік препарат өндірушілерді қолдаудың оңтайлы жүйесін әзірлеу қажет. Бұл жүйе тікелей дотациялар есебінен емес, инвестиция тарту, несиелік құралдар және мемлекеттік тапсырыстар арқылы құрылуы тиіс.

Сонымен қатар шетелдік инвестицияларды тартуға қолайлы жағдай жасайтын заманауи заңнамалық база қалыптастыру фармацевтикалық өнеркәсіптің өсуіне серпін береді.

Ұсынылатын құралдар

  • Инвестиция тарту механизмдерін кеңейту
  • Несиелік бағдарламалар арқылы өндірісті жаңғырту
  • Мемлекеттік тапсырыстардың ашық және болжамды жүйесі

Тәуекел аймағы

Егер сапа, тиімділік және қауіпсіздік бойынша бақылау күшейтілмесе, нарықта төмен сапалы өнім үлесінің артуы және халық денсаулығына қауіптің өсуі ықтимал.

Пайдаланылған әдебиеттер

  1. ҚР Президенті Н.Ә. Назарбаевтың «Жаңа онжылдық» бағдарламасы бойынша Қазақстан халқына жолдауы. 2010.01.29.
  2. Голубков Е. П. Маркетинговые исследования: теория, методология и практика. М.: Финпресс, 2000. 461 с.
  3. Котлер Ф. Маркетинг негіздері. Алматы, 2000. 550 б.
  4. Есімжанова С.Р. Маркетинг. Оқу құралы. Алматы: Эко баспа үйі, 2005. 448 б.
  5. ҚР Президенті Н.Ә. Назарбаевтың «Қазақстан-2030» стратегиясының алғашқы онжылдығының қорытындысы бойынша денсаулық сақтау бағдарламасы.
  6. Баева Е. Основные составляющие потребительских предпочтений покупателей лекарственных средств. Аль Пари, 2006. 237 с.
  7. Ормантаев Р.К. Формирование и развитие фармацевтического рынка в РК. Фармация Казахстана, 2006. 347 с.
  8. Дюсембекова Ж.М. Маркетинговые исследования: оқу құралы. Алматы: Экономика, 2005. 320 с.
  9. Ілиясов Д.Қ. Маркетинг: теориясы мен практикасы. Алматы: Қазақ университеті, 2002. 411 б.
  10. Фатхудинов Р.А. Стратегический маркетинг. М.: ЗАО Бизнес-школа Интел-Синтез, 2000. 498 б.
  11. Нысанбаев С.Н., Садыханова Г.А. Маркетинг негіздері. Алматы: Қазақ университеті, 2002. 321 б.
  12. Рахимбаев А.Б. Маркетинг теориясы және практикасы. Алматы, 2009. 367 б.
  13. Жолдасбекова Г.Ө. Кәсіпорын экономикасы. Алматы: Экономика баспасы, 2002. 297 б.
  14. Поспелов А.Н. Маркетинг и коммерция. М.: Книготорговый центр Маркетинг, 2003. 399 с.
  15. www.stat
  16. www.google
  17. www.yandex