1928 жылы туристердің Ресейлік қоғамы пролетарлық туризм қоғамы болып қайта құрылды
Кеңестік туризмнің қалыптасуы: 1920–1930 жылдар
1928 жылы туристердің Ресейлік қоғамы қайта құрылып, пролетарлық туризм қоғамына айналды. 1925–1926 жылдары «Кеңес туристі» ұғымы қалыптасты. Бұл құрылым сапарларды жолдамалар арқылы ұйымдастырып, пойыздар мен пароходтарда серуендеулер өткізумен айналысты.
Ұйымның сипаты және шектеулері
- Материалдық қамтамасыз етуді кеңестік, кәсіподақтық және шаруашылық ұйымдар атқарған акционерлік қоғам болды.
- Туризмнің қалыптасуына үлкен үлес қосты.
- Алайда қызметі көбіне коммерциялық сипатта болып, жаппай туризм мәселелері негізгі міндеттер қатарына кірмеді.
- Бұл жағдай жұмысшы жастары мен студенттер арасында туризмнің дамуын тежеп, пролетарлық туризмді нығайту талаптарына толық жауап бермеді.
Осы себептерге байланысты 1930 жылғы 8 наурызда Халық комиссарлар кеңесі «Кеңес туристі» акционерлік қоғамы мен пролетарлық туризм қоғамын біріктіру және пролетарлық туризм мен экскурсияның Бүкілодақтық ерікті қоғамын (ОПТЭ) құру туралы қаулы қабылдады.
ОПТЭ және алғашқы басшылық
Қоғамның алғашқы төрағасы Н. В. Крыленко болды. Ол юстиция халық комиссары, бірінші класты альпинист әрі шахмат федерациясының төрағасы ретінде танылды. ОПТЭ құрамына 75 000-ға жуық адамды біріктірген туризмге қатысты ұйымдардың барлығы кірді.
Институционалдану және инфрақұрылым: 1929–1936
1929 жылы шетелдік туризмнің дами бастауына және шетелдік қонақтарды қабылдау жүйесін реттеуге байланысты «Интурист» Бүкілодақтық акционерлік қоғамы құрылды. Осы жыл кеңес туризмінің пайда болу жылы ретінде қабылданды.
«Интурист» (1929)
Негізгі мақсаты — шетелдік туризмнің өсуіне жауап беру және шетелдік қонақтарды қабылдауды біріздендіру.
«Отель» (1931)
Шетелдік туристерді орналастыру үшін құрылған. Қоғам иелігінде елдің әртүрлі қалаларында 17 қонақүй болды.
ОПТЭ-нің І Бүкілодақтық съезі (1932)
1932 жылғы 3 сәуірде Мәскеуде ОПТЭ-нің І Бүкілодақтық съезі өтті. Оған 290 делегат қатысты. Қоғам жұмысының әлсіз тұстары ретінде дене шынықтыру кеңесінен бөлек қалуы және практикалық жұмыстың жеткіліксіздігі атап өтілді.
1936 жылы Халық комиссарлар кеңесінің шешімімен пролетарлық туризм мен экскурсия қоғамы таратылды. Туризмді басқару дене шынықтыру және спорт ісі жөніндегі Бүкілодақтық комитеттің, сондай-ақ сол жылы құрылған Туристік-экскурсиялық басқарманың құзырына берілді.
Нормативтер, жорықтар және соғыс кезеңі: 1938–1945
Маңызды оқиғалар хронологиясы
- 1938: Туризмнің Бүкілодақтық секциясы құрылып, «КСРО туристі» белгісінің нормативтерін әзірледі.
- 1939 (күз): Мәскеу маңында кеңес туризмінің 10 жылдығына арналған туристер слеті өтті.
- 1939: Қызыл Армияға көмек ретінде ерікті альпинистік отрядтар құрылды.
- 1940: Туристік атақтар енгізіліп, азамат соғысы кезіндегі жауынгерлік даңқ маршруттары бойынша жаппай жорықтар жарияланды.
Ұлы Отан соғысы кезінде көптеген өңірлерде туристік шаруашылық толықтай бұзылды. Тек соғыстың соңына қарай туризмнің Бүкілодақтық секциясы жұмысын қайта жандандырды, ал Туристік-экскурсиялық басқарма туристік базаларды қалпына келтіруді бастады.
Соғыстан кейінгі қайта құру және спорттық стандарттар: 1945–1958
1945–1952 жылдары туризм мен дене шынықтыру-спорт ұйымдарының құрылымы өзгеруіне байланысты бірқатар қаулылар қабылданып, нақты іс-шаралар жүргізілді.
Нормалар, разрядтар және кадр дайындау
- Туризм бойынша спорттық нормалар енгізілді.
- Спорттық разрядтар және туризм бойынша «спорт шебері» атағы бекітілді.
- Туризм нұсқаушысы туралы және туристік-нұсқаушылық атақ беру тәртібі жөнінде қаулы қабылданды.
Жас туристер слеті (1954)
Алғашқы жас туристер слеті Оңтүстік Оралдағы Тургаяк көлінде өтті.
Бүкілодақтық экспедиция (1956–1957)
Пионерлер мен мектеп оқушыларына арналған экспедицияны РСФСР Орталық балалар экскурсиялық-туристік станциясы «Пионерская правда» газеті редакциясымен бірлесіп ұйымдастырды.
Халықаралық байланыстар және «Спутник»
1956 жылы КСРО ресми туристік ұйымдардың халықаралық одағының мүшесі болды. Халықаралық жастар туризмін дамыту мақсатында 1958 жылғы маусымда «Спутник» халықаралық жастар туризмінің бюросы құрылды. Бюро КСРО жастарының басқа елдермен байланысын дамыту мәселелерімен айналысты.
Дегенмен 1960–1970 жылдары шетелдік сапарларға КСРО азаматтарының небәрі 0,4%-ы ғана шықты.
Басқару жүйесін кеңейту және жаңа қаулылар: 1960–1969
1960 жылы курорттар мен туризмді басқару жөніндегі Орталық кеңес құрылды. 1962 жылғы 20 шілдеде Кәсіподақтардың Бүкілодақтық орталық кеңесінің (ВЦСПС) президиумы туризмді одан әрі дамыту туралы қаулы қабылдады.
1969 жылғы 30 мамырда КСРО Министрлер кеңесі мен ВЦСПС елде туризм мен экскурсияны одан әрі дамыту жөніндегі іс-шаралар туралы қаулыны бекітті.
Нәтиже
1920-жылдардың соңынан 1960-жылдардың аяғына дейінгі кезеңде туризм қоғамдық ұйымдардан бастап мемлекеттік деңгейде реттелетін жүйеге дейін қалыптасып, нормативтер, инфрақұрылым және басқару құрылымдары арқылы біртіндеп институционалданды.