Қазақша рефераттар

Стандартты бекіту және мемлекеттік тіркеу

Кіріспе

Қазіргі кезде ғылыми-техникалық прогрестің қарқынды дамуына, халықтар арасындағы экономикалық, техникалық және ғылыми байланыстардың күшеюіне байланысты халық шаруашылығының барлық саласында стандарттауға ерекше көңіл бөлінуде. Әлемнің дамыған және дамушы елдерінде, халықаралық, аймақтық және ұлттық ұйымдарда, сондай-ақ кәсіпорындар мен фирмалар деңгейінде стандарттау мен сертификаттау өндіріс пен экономиканы тиімді басқарудың маңызды тетігіне айналды.

Ғылым мен техниканың ілгерілеуі және өндірістің дамуы стандарттау қағидаларын қолдану аясын күн сайын кеңейтіп келеді. Стандарттау ғылыми жетістіктерді негізгі және қолданбалы ғылымдармен ұштастырып, оларды өндірісте және күнделікті өмірде жедел игеруге жағдай жасайды. Ол тар салалық шеңбермен шектелмей, нарықтық экономиканың барлық секторын қамтиды.

Құрылымы

Негізгі бөлім

  • 1. Стандарттарды жасау және енгізу
  • 1.1 Стандарттау жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру
    1.2 Мемлекеттік стандарттарды әзірлеу тәртібі
    1.3 Мемлекеттік стандарттарды әзірлеу жұмысын ұйымдастыру
    1.4 Стандарт жобасының (бірінші редакциясының) әзірленуі
    1.5 Стандартты мемлекеттік бекіту және тіркеу
    1.6 Стандарт жобасының соңғы редакциясын әзірлеу және бекітуге жіберу
    1.7 Стандартты бекіту және мемлекеттік тіркеу
    1.8 Стандарттарды тексеру, жаңарту (өзгерістер енгізу, қайта қарау) және күшін жою
    1.9 Стандартты тексеру және қайта қарау
    1.10 Стандарттың күшін жою
    1.11 Техникалық шартты әзірлеу, бекіту, тіркеу тәртібі
    1.12 Мемлекетаралық стандарттарды әзірлеу тәртібі
    1.13 Фирма стандартын әзірлеу, бекіту және тіркеу

Мемлекеттік реттеу және қадағалау

  • 2. Стандарттарды мемлекеттік қадағалау
  • 2.1 Қазақстан Республикасының техникалық реттеу туралы заңнамасы
    2.2 Стандарттау саласындағы нормативтік құжаттарды қолдану
    2.3 Талаптардың сақталуын мемлекеттік бақылау мен қадағалау
  • 3. ҚР-да стандарттау жөніндегі жұмыстардың мемлекеттік басқаруы
  • 4. Қоршаған ортаны қорғауды басқару жүйесін қолдану жөніндегі басшылық және қойылатын талаптар
  • Қорытынды
  • Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

Ескерту

Материал курстық жұмыс форматына (33 бет) сәйкестендірілген.

Стандарттаудың маңызы және тарихи негізі

1926 жылы Кеңес Одағында алғашқы мемлекеттік стандарттау жүйесі бидай өнімдері мен қара металлдарға арналған стандарттарды қабылдаудан басталды. Осы кезеңнен бастап стандарттау өндірістік процестерді жүйелеудің және сапаны басқарудың практикалық құралы ретінде қалыптасты.

Техниканың дамуы машиналар мен құрал-саймандар жүйесінің, кең мағынадағы материалдар мен бұйымдардың өзара тығыз байланысы арқылы жүзеге асады. Сондықтан кез келген өндірістік немесе қызмет көрсету саласында стандартқа сүйенбей ілгерілеу мүмкін емес. Осыдан туындайтын қорытынды: стандарттау өнімді ғылыми негіздеу, жобалау, өндіру және пайдалану кезеңдеріндегі сапа мен техникалық деңгейді басқару жүйесінің негізгі буыны болып табылады.

Анықтама

Стандарттау — ғылым, техника және экономика салаларында белгілі бір нысандарды біріздендіріп, тәртіпке келтіріп, ең жоғары тиімді деңгейге жеткізуге бағытталған жүйелі қызмет.

Негізгі мақсат

Нарықтық экономиканы басқаруды жетілдіру, техникалық деңгейді және өнім сапасын арттыру.

Күтілетін нәтиже

Қоғамдық өндірістің тиімділігін көтеру, ресурстарды үнемді әрі ұтымды пайдалану.

Нарықтық экономика жағдайындағы стандарттаудың жаңа сипаты

Бүгінгі нарықтық экономика жағдайында стандарттау басқа салалар сияқты жаңа мазмұнға ие болды. Бұрын одақ көлемінде ортақ стандарттау жүйесі жұмыс істесе, қазіргі таңда Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығында ұзақ жылдар қалыптасқан бірыңғай жүйе ыдырап, әр ел ұлттық талаптарын қайта қарауға мәжбүр болды.

Алайда бұл өзгеріс стандарттаудың әлсіреуіне емес, керісінше, халықаралық стандарттау деңгейіне көтерілуіне жол ашты: тәсілдер байып, жаңарып, нақты шешімдермен толықтырылды. Нәтижесінде нормативтік құжаттарды жүйелі түрде жаңартып отыру және халықаралық тәжірибемен үйлесімді жұмыс істеу мүмкіндігі артты.

Техникалық деңгей

Өнімнің техникалық деңгейін тұрақты көтеруге және жаңа өнім шығарудың тиімді жүйелерін қалыптастыруға ықпал етеді.

Сапа және дизайн

Өнімнің сапасын, орамы мен безендірілуін жақсартуға және тұтынушы талғамына сай болуына жағдай жасайды.

Еңбек тиімділігі

Еңбекті көп қажет ететін үдерістерді жеңілдетуге, ресурстарды үнемдеуге және өндіріс мәдениетін арттыруға көмектеседі.

Тұтынушы мүддесін қорғау және кепілдік

Мемлекеттік стандарт өнімнің сапалы дайындалуына және оны дұрыс қолдануға қатысты сенімді негіз қалыптастырады. Стандарт сатып алушының экономикалық мүддесін қорғайды: стандарт талаптарына сай шығарылған өнімге белгілі бір мерзімге кепілдік беріледі.

Егер кепілдік мерзімі ішінде өнім ақауланып, пайдалануға жарамсыз болып қалса, оны қалпына келтіру немесе алмастыру, сондай-ақ тұтынушы өтініші бойынша құнын қайтару — өндіруші (дайындаушы) есебінен жүзеге асырылады. Бұл өз кезегінде шикізат, материал және еңбек ресурстарын ұтымды пайдалануға ынталандырады.

Стандарт нені біріздендіреді?

  • Өлшемдер, терминдер және белгілер
  • Шикізат пен материалдарға қойылатын талаптар
  • Өндірістік процестер
  • Сынау және өлшеу әдістері
  • Қауіпсіздік талаптары және мүлікті сақтау шарттары

Өндірушіге қойылатын басым талаптар

Өнім шығарушылар тауардың сапасына, ұзақ қолдануға жарамдылығына, техникалық талаптарға сәйкестігіне, сондай-ақ орауы мен безендірілуінің деңгейіне ерекше мән береді. Сонымен қатар адам физиологиясының ерекшеліктерін ескеріп, қазіргі сән мен тұтынушылық күтулерге сай өнім ұсынуға ұмтылады.

Қорытынды

Қорытындылай келе, стандарттау — өнімді жобалаудан бастап, өндіру, сақтау, тасымалдау және тұтынушы қолына жеткізу, одан әрі пайдалану кезеңіне дейінгі барлық үдерісті біріздендіретін кешенді жүйе. Ол өнім сапасын басқарудың негізгі құралы ретінде техникалық деңгейді көтеруге, ресурстарды үнемдеуге және нарықтық қатынастардағы сенімділікті арттыруға қызмет етеді.

Осыған байланысты дайын өнімдер мен жартылай фабрикаттардың сапасын технологиялық жаңартумен қатар, еңбек сапасын да үйлестіретін кешенді стандарттау бағдарламаларын әзірлеу қажеттігі туындайды.