Царскосельский лицей
Интонация және аксиология: гуманитарлық білімнің тірек ұғымдары
Интонация — күшейту, күш салу, жігерлілік; ойды ашық әрі жарқын, нақты екпінмен жеткізу мәдениеті. Ал аксиология — құндылықтар туралы ілім, гуманитарлық білім берудің теориялық негіздерін түсіндіретін бастапқы бағыттардың бірі.
Білім берудің үш түрі
Қазіргі гуманитарлық бағыттағы мамандықтар (философия, педагогика, психология, социология) аясында білім берудің үш негізгі түрін атап өтуге болады:
-
1
Ішкі білім беру
Адамның ішкі әлемін қалыптастыруға, қоршаған орта ықпалын түсінуге және кәсіби білімді тереңдетуге бағытталады.
-
2
«Мен» және мазмұнды дамыту
Тұлғаның табиғи дарындылығын ашуға, өзіндік болмысын және мазмұнды ойлауын дамытуға негізделеді.
-
3
Өзін-өзі құтқару және рухани құндылық
Білімді адамның рухани құндылығының тірегіне айналдырып, өмірлік мағына мен ішкі жауапкершілікті күшейтуге бағыттайды.
Гуманитарлық білім және қоғам сапасы
Гуманитарлық білім қоғамның сапасына тікелей әсер етеді: ол көркем мәдениетті, өнерді, жалпы эстетикалық талғамды қалыптастырады. Тарихи мысал ретінде Пушкин оқыған Царскосельский лицейін айтуға болады: бұл ортада жүйелі білім берудің арқасында көптеген дарынды тұлғалар қалыптасты.
Дарынды балаларға арналған орта
Мектеп, гимназия, лицей, ауыл мектебі және басқа да білім беру ұйымдары — қабілетті дамытуға мүмкіндік беретін кеңістік.
Дәстүр мен мәдениет сабақтастығы
Мәдени тәжірибе білімнің мазмұнын байытып, қоғамдағы рухани тұрақтылықты қолдайды.
Көркем тәрбие және музыканың орны
Қандай да бір көркем тәрбие мен білім жүйесін музыкалық сүйемелдеусіз елестету қиын. Музыка мейрамдарда, салт-дәстүрлерде және түрлі қоғамдық шараларда сезім мен мәнді күшейтіп, ортақ тәжірибені біріктіреді.
Ресей тәжірибесі
Ресейде отбасылық білім беру дәстүрі кең тараған. Сонымен қатар, кей өңірлерде шіркеулік ән айту мәдениеті тәрбиенің маңызды бөлігі болған.
Қазақ отбасындағы тәрбие
Қазақ қоғамында да отбасылық тәрбие орнықты болды. Қыз балалар үй жинау, ас әзірлеу, тағам өнімдерін өңдеу, тігін тігу, іні-сіңліге қарау сияқты дағдыларды меңгерді. Ұл балалар үй шаруасына көмектесіп, мал бағу тәрізді жұмыстарға ерте араласты.
Қазіргі музыкалық білім беру кеңістігі
Бүгінде музыкаға қатысты білім беру мен мәдени инфрақұрылым көпқабатты жүйеге айналды: ол ерте жастан бастап кәсіби деңгейге дейін үздіксіз дамуға мүмкіндік береді.
Музыка мектебі
Негізгі дағды мен есту мәдениетін қалыптастырады.
Колледж
Кәсіби бағытты нақтылап, практиканы күшейтеді.
ЖОО
Теория мен зерттеуді тереңдетіп, маман даярлайды.
Балабақша
Музыканы қабылдауды ерте жастан дамытады.
Музыкалық театр
Сахналық мәдениет пен көркем тәжірибені біріктіреді.
Опера және балет театры
Классикалық өнердің биік үлгілерін таныстырады.
Мұндай жүйе тұлғаның құндылықтық бағдарын қалыптастырып, интонациялық мәдениетін байытып, қоғамның көркем-эстетикалық сапасын көтеруге қызмет етеді.