Салықтық ААЖ
Автоматтандырылған офистің ақпараттық технологиялары
Автоматтандырылған ақпараттық технология (ААТ) — басқару есептерін шешу үшін ақпаратты жинау, тіркеу, алмасу, сақтау, іздеу, өңдеу және ұсыну үдерістерін есептеуіш техникамен және байланыс құралдарымен біріктіріп, бағдарламалық қамтамасыздандыру мен ақпараттық қауіпсіздік құралдары арқылы іске асыратын технологиялар жиынтығы.
Қазіргі кезеңде ААТ-қа тән негізгі сипаттар: оны іске асыру әдістері, басқару есептерін қамту деңгейі, қолданушы интерфейсі, ЭЕМ желілерінде қолданылатын тәсілдер және техникалық операциялардың қолданылу аясы.
Жаңа ақпараттық технологияның мәні
Жаңа ақпараттық технология — қолданушының қатысуымен орындалатын ақпараттық үдерістерді жоғары деңгейлі қолданбалы интерфейс арқылы ұйымдастырып, деректер қорына ыңғайлы қолжеткізуді қамтамасыз ететін және компьютер көмегімен жүзеге асатын технология.
- Мақсаты: басқару шешімдерін қабылдауды жеделдету және дәлдігін арттыру.
- Негізі: электрондық өңдеу, деректер қоры, желілік өзара әрекет, қауіпсіздік.
Білім беру базасы және эксперттік жүйелер
Ақпараттық технологияда білім беру базасы — пәндік аймақтың сипаттарын модельдеу және құрылымдау бөлімі. Ол эксперттік жүйелерде, әсіресе маманның автоматтандырылған жұмыс орнында, негізгі элементтердің бірі ретінде қарастырылады.
Ақпараттық технологиялардың даму тенденциялары
Гибридтену
Қолданбалы ЭЕМ-ды пайдалануда аналитикалық есептеулер мен арнайы қызмет түрлері тоғысып, технологиялар гибридті сипатқа ие болады.
Ақпаратты ұсынудың байуы
Логикалық элементтерді параллель қолдану нәтижесінде ақпараттың әр типін адамның қабылдауына ыңғайлы форматта ұсыну күшейеді.
Визуалды коммуникациялар
Бейне-конференция және мультимедиалық байланыс құралдары арқылы ақпаратты жедел тарату мүмкіндігі артады.
Жаһандану
Интернеттің ғаламдық желісі мен спутниктік байланыс ақпараттық технологиялардың әлемдік деңгейде бірігуін қамтамасыз етеді.
Ақпараттық бизнестің кеңеюі
Ақпараттық бизнес пен материалдық өндіріс салаларының өзара ықпалдасуы, корпорациялар, қаржылық сектор және өндірістің түрлі бағыттары арасындағы цифрлық байланыстардың күшеюі байқалады. Бұл үрдістер жаңа ақпараттық технологиялардың әлемдік масштабтағы индустриялық өзгерістермен қатар жүретінін көрсетеді.
Дербес компьютердің басқарудағы орны
Басқару жүйесіндегі мамандардың (бухгалтерлер, жоспарлаушылар, банк және несие саласының қызметкерлері) жұмысы ақпараттық технологиялардың дамуына тікелей әсер етеді. Сондықтан басқару функцияларын ұйымдастыру мен жүзеге асыруда дербес компьютердің рөлі ерекше: ол басқаруға қажетті деректерді автоматты өңдеуге, талдауға және нәтижені уақытында ұсынуға мүмкіндік береді.
ААЖ құрудың тиімділігі
Автоматтандырылған ақпараттық жүйелер (ААЖ) өндірістің тиімділігін арттырып, басқару сапасын көтереді: жоспарлауды оңтайландыру, жедел шешім қабылдау, материалдық және қаржылық ресурстарды дұрыс пайдалану сияқты міндеттерде нәтиже береді.
Модель және адекваттылық
ААЖ көбіне экономикалық-ұйымдастырушылық модельдерге сүйенеді. Модельдің адекваттылығы — объектінің нақты жағдайдағы тәртібіне, тапсырманың мазмұны мен қасиеттеріне сәйкестік дәрежесі. Объектіні толық көшіру міндетті емес; талдау мен басқару шешіміне жеткілікті дәлдік маңызды.
Модельдердің негізгі жіктелуі
- Ықтимал (мүмкіндікке негізделген)
- Детерминделген (анықталған байланыстар)
- Функционалдық (функциялар арқылы сипаттау)
- Құрылымдық (құрылым және байланыстар)
ААЖ түрлері және қолданылу салалары
ААЖ-ны құру тәжірибесі оптимизациялық әдістерді экономикалық практикаға енгізумен, өндірістік-шаруашылық үдерістерді формализациялаумен және мемлекеттік әрі коммерциялық құрылымдарды қазіргі деңгейлі есептеу техникасымен жабдықтаумен тығыз байланысты. Бұл басқарудағы ақпараттық үдерістердің технологиялық негізін елеулі өзгертті.
Басқару процесіне қарай
Технологиялық процестерді басқару ААЖ — технологиялық құралдарды, станоктарды, автоматтандырылған желілер мен топтарды басқаруды қамтамасыз ететін адам–машина жүйесі.
Ұйымдық-технологиялық процестерді басқару ААЖ — технологиялық процестерді басқару жүйелері мен кәсіпорынды басқару жүйелерін біріктіретін көпдеңгейлі кешен.
Ұйымдық басқару ААЖ — экономиканы басқарудың әр деңгейінде қолданылатын әлеуметтік-экономикалық функционалдық процестерді ақпараттық қолдауға бағытталған жүйелер.
Ұйымдық басқарудағы кең тараған ААЖ түрлері
Ғылыми-зерттеу және оқытатын жүйелер
Ғылыми-зерттеу ААЖ
Салааралық есептер мен ғылыми тәжірибелерде жоғары сапа мен тиімділікті қамтамасыз етеді. Әдістемелік негізі — экономикалық-математикалық әдістер, ал техникалық негізі — модельдеу және эксперимент жүргізуге арналған ЭЕМ және арнайы құралдар.
Оқытатын ААЖ
Маман даярлау, қызметкерлердің біліктілігін арттыру және қайта оқыту үдерістерінде кең қолданылады; оқу мазмұнын жүйелі ұсынуға және білімді бақылауға мүмкіндік береді.
Жіктеудің үшінші тобы
- Салалық жүйелер
- Территориялық жүйелер
- Салааралық жүйелер
Қорытынды: білім берудегі коммуникациялық технологиялар
Жаңа коммуникациялық технологияларды пайдаланудың басты мақсаты — оқушылардың оқу материалын толық меңгеруі үшін мазмұнды практикалық тұрғыдан тиімді ұсыну. Бұл мақсатқа электрондық оқулықтар, білімді тексеру бағдарламалары және оқыту бағдарламалары сияқты цифрлық өнімдер қызмет етеді.
Компьютердің рөлі
Білім саласында компьютер оқушы үшін — оқу құралы, ал мұғалім үшін — жұмыс құралы. Қолданылуы нәтижелі болуы үшін бағдарламалық құралдар мұғалім мен оқушының мақсаттарына жетуді және оқу әрекеттерінің орындалу жолдарын толық қамтамасыз етуі керек.
Ақпараттандырудың жаңа кезеңі
Қазіргі таңда орта білім беруді ақпараттандырудың мазмұндық кезеңіне өту жүріп жатыр: компьютерлік сауаттылықтан жеке тұлғаның ақпараттық мәдениетінің іргелі операциялық дағдыларына ауысу. Бұл әр оқушының ақпаратты және қазіргі технологияларды тиімді қолдануын, сондай-ақ Интернеттің ғаламдық ақпарат желісін пайдалана алуын талап етеді.
Дегенмен білім беру жүйесінде педагогикалық технологиялар мен ақпараттық-коммуникациялық технологияларды іс жүзінде кіріктіріп қолдануда кемшіліктер кездеседі. Ақпараттық технологиялардың тез жаңаруы бұл мәселені күрделендіреді.
Жақсарту бағыттары
- Білім беру технологиялары мен ақпараттық-қатынастық технологияларды кіріктіру.
- Педагогтың жақсы меңгерген құралдарын сабаққа бейімдеп, тиімді қолдану.
- Оқыту материалдарының педагогикалық мазмұндылығын сақтау және дербес оқуына жағдай жасау.
- Өздігінен оқу үдерісін тиімді ұйымдастыру және пайдаланылатын материал сапасын арттыру.
Күтілетін нәтиже
Компьютер және ақпараттық технологиялар негізінде ұйымдастырылған оқыту үдерісі оқушының жаңаша ойлау қабілетін қалыптастырып, жүйелік байланыстар мен заңдылықтарды табуға ынталандыруы тиіс. Нәтижесінде бұл олардың кәсіби әлеуетін дамытуға жол ашады және ақпараттық қоғам жағдайында компьютерлік оқыту ісін ілгерілететін педагогикалық технологиялардың тиімділігін арттырады.