World Wide Web (дүниежүзілік өрмек) - INTERNET - тің графиктік, аудио және видеозапистерге, документтік ресурстарына кіру сервисі
World Wide Web (WWW) деген не?
World Wide Web (дүниежүзілік өрмек) — Internet желісіндегі графикаға, аудио мен видеоға, сондай-ақ құжаттық ресурстарға қол жеткізуге арналған сервис. WWW-ді көбіне Internet-тің синонимі деп атайды, бірақ бұл дұрыс емес: дүниежүзілік өрмек — қазіргі Internet-тің көптеген сервистарының бірі ғана.
Негізгі ой
Internet — желілердің инфрақұрылымы мен қызметтер жиынтығы, ал WWW — сол инфрақұрылымда жұмыс істейтін, гипермәтінге негізделген ақпаратқа қол жеткізу сервисі.
WWW қалай жұмыс істейді?
Дүниежүзілік өрмекті қарағанда, қайда барғыңыз келетінін және не істегіңіз келетінін өзіңіз таңдайсыз. Бұл мүмкіндік мультимедиа (мәтін, сурет, дыбыс, бейне) және гиперсілтемелер арқылы жүзеге асады.
Гипермәтін және навигация
Бір-бірімен байланысқан сөздер мен элементтер арқылы іздеу жүргізіледі: қажетті тақырыпты таңдайсыз, соған қатысты ақпаратты оқисыз, ал ішінен тағы бір тақырыпты таңдасаңыз — жаңа бетке өтесіз.
Қайта оралу оңай
Бір тақырыптан екіншісіне ауысып қарай беруге болады. Қажет болса, алдыңғы беттерге қайта оралу да қиын емес — бұл вебті қолданудың табиғи бөлігі.
Гиперсілтеме деген не?
Гиперсілтеме — Internet-тегі әртүрлі ресурстарды өзара байланыстыратын сілтеме. WWW-дегі кез келген құжаттың ішінде басқа құжаттарға, фотосуреттерге немесе бағдарламалық файлдарға апаратын сілтемелер болуы мүмкін.
Мысал
«Аквариумдық балықтарды өсіру» тақырыбындағы веб-бетпен жұмыс істегенде, гиперсілтемелер арқылы балықтардың фотосуреттеріне өтіп, кейін қайта негізгі мәтінге орала аласыз. Бұл бірнеше минут қана алады.
WWW-дің авторы және қалыптасу тарихы
Internet-ті бір ғана адам ойлап таппағаны белгілі, ал WWW-дің негізгі технологиясы мен тұжырымдамасын Тим Бернерс-Ли (Tim Berners-Lee) жасады.
Тим Бернерс-Ли туралы қысқаша
- Оксфорд маңындағы Queen’s College оқу орнында білім алды.
- Қызмет жолының басында екі жыл Plessey Telecommunications компаниясында жұмыс істеді.
- D. G. Nash компаниясында операциялық жүйелермен және принтерге арналған қаріптерді дайындау жұмыстарымен айналысты.
- Кейін Еуропалық физика лабораториясына (CERN) техникалық консультант болып ауысты.
- CERN-де жүріп Enquire бағдарламасын жазды: онда сілтемелерді қолдану идеясы бар еді (бірақ жоба жарияланбады).
Маңызды кезеңдер
1989
Бернерс-Ли жаһандық гипермәтін жобасын ұсынып, оны World Wide Web деп атады.
1990 (қазан)
WWW үшін бағдарламалау және іске асыру жұмыстары басталды.
1991
Алғашқы WWW объектілері Internet желісіне қосылды.
Өз еңбектері үшін Тим Бернерс-Ли бірнеше марапаттарға ие болды.
Веб-адрес және URL
Дүниежүзілік өрмектегі әрбір ресурстың өз адресі болады. URL (Uniform Resource Locator — универсалды ресурс көрсеткіші) — құжаттың орналасуын немесе Internet сервисіне қол жеткізу нүктесін көрсететін адрес.
URL құрылымы
http://www.geocities
1) Протокол
http (Hypertext Transfer Protocol) — мәлімет алмасу тәсілін, яғни қандай протокол арқылы қосылатынын анықтайды.
2) Құжаттың адресі (домен)
Протоколдан кейінгі бөлікте құжат орналасқан сервердің адресі көрсетіледі. Бұл мысалда — geocities.