Дәрілік өсімдік- адыраспанның пайдасы
Дәрілік өсімдік — адыраспанның пайдасы
«Сенің денеңнің қуаты — өсімдік шырынында». Бұл ойды қытай дәрігері Шин Жон халықтық емнің мәнін дәл сипаттайтын тұжырым ретінде айтады. Дәрілік өсімдіктермен емдеу тәсілін ата-бабамыз ерте заманнан бері қолданған. Орта ғасырлардағы шығыс ғалымдары — Әбу-Насыр әл-Фараби, Әбу Әли Ибн Сина, Беруни, Әл-Джуржани — халық медицинасының дамуына, әсіресе дәрілік өсімдіктерді танып, тиімді пайдалануға зор ықпал етті.
Халықтық түсінік
Қазақ халқы адыраспанды тіл-көзден сақтайды, лас пен былғанышты қуады деп сеніп, түтінімен үй ішін, ошақ басын аластаған.
Тарихи дерек
Емдік қасиеті жағынан адыраспан Орта Азияда ертеден белгілі. Кавказ халықтары оны ұйықтататын дәрі ретінде де қолданған.
Адыраспан туралы қысқаша мәлімет
Адыраспан — түйетабандар тұқымдасына жататын, бұтағы көп тарамдалған көпжылдық өсімдік.
Құрамында гармалин және гармин алкалоидтері болады, ал гүлі мен бұтағында пеганин алкалоидтері кездеседі.
Емдік қасиеттері
Емдік мақсатта адыраспанның шөбі, яғни бұтақтары мен жапырақтары пайдаланылады. Халық медицинасында оны ревматизм, қышыма, безгек, қотыр және басқа да тері ауруларына қолданған.
Атауы мен мәні
Ирак халқында адыраспан «Уарау Аспанд» деп аталады. Мағынасы — «барлық ауруға ем».
Ғылымда адыраспан өсімдігі 1928 жылдан бастап дәрі-дәрмек жасауға қолданылып келеді. Қазақ халқы оның қайнатпасын тері ауруларын емдеуге пайдаланған.
Емдеу тәсілдері
Қазақ халқының ерте заманнан келе жатқан емшілік тәжірибесі мол. Соның бір бағыты — әртүрлі шипалы шөптермен емдеу. Адыраспанның шөбін жағып, түтіні арқылы бас ауруын жеңілдетуге тырысқан, сондай-ақ жұқпалы ауруы бар науқастың бөлмесін түтіндетіп, залалсыздандыру мақсатында пайдаланған.
Адыраспан қолданылатын жағдайлар
- Ревматизм
- Ұмытшақтық
- Тіс ауруы
- Бастың созылмалы ауруы
- Тарамыс аурулары
- Буынның қабынуы
- Бел ауруы, сал ауруы
- Асқазан аурулары
Ескерту
Адыраспан — биологиялық белсенді қосылыстары бар өсімдік. Қолдану тәсілін таңдағанда қауіпсіздікке мән беріп, қажет болса маман кеңесіне жүгінген дұрыс.
Қорытынды
Өсімдік — медициналық препараттардың сарқылмас көзі. Улы деп саналатын өсімдіктің өзі дұрыс қолданылса пайдалы болуы мүмкін. Қазіргі заманда адам денсаулығын сақтау жолындағы күрес — бүкіл елдің ортақ парызы.
Өсімдік — тіршіліктің көзі, табиғаттың өзегі. Дәрілік өсімдіктермен айналысу денсаулықты сақтауға, отбасы қаражатын үнемдеуге және табиғат байлығын қорғауға көмектеседі. Өз өлкемізде өсетін өсімдіктерді дер кезінде жинап, кептіріп, шөп қайнатпаларын дайындасақ, жанға шипа, дертке дауа болары сөзсіз.