Ғарыштық жілік N жүйелерін зерттеу космологияның алдыңғы қатарлы мәселелерінің бірі болып табылады
Ғарыштық жілік N-жүйелері: жіліктік бұлттар мен Эйнштейн теңдеулерін зерттеу
Ғарыштық жілік N-жүйелерін зерттеу космологияның ең өзекті мәселелерінің бірі саналады. Идеал сұйықтықтың шаң-тозаң бұлттары үшін релятивистік модельдер қарастырылғанымен, бұл тәсілде денелер нүктелік бөлшектер ретінде емес, шексіз біртекті бұлт ретінде беріледі.
Мәселенің өзегі
Жіліктік бұлттар түріндегі материямен берілген Эйнштейн теңдеулерін зерттеуде үш негізгі себепті бөліп көрсетуге болады.
Көптүрлі өзара әсерлесулер
Біріншіден, релятивистік жіліктер классикалық деңгейде өзара әсерлесудің көптеген мүмкіндігін туғызады. Жіліктік бұлттар моделдерінің бірі — жақыннан әсерлесу концепциясына негізделген теоретико-өрістік модель. Бұл формализм бөлшектердің әсерлесуін зерттеу идеяларына сүйеніп құрылған. Сондықтан осы логиканы негізге ала отырып, N-жіліктік жүйеде пайда болатын гравитациялық өрістің қасиеттеріне дәл әрі жүйелі түсініктеме беру қажет.
Ғаламды кеңістіктік денелердің қосындысы ретінде қарастыру
Екіншіден, ғаламды кеңістіктік денелердің қосындысы ретінде қарастыруға болады. Осы көзқарас ғарыш нысандарының қасиеттерін зерттеу үшін жіліктік шаң-тозаң космологиясы тиімді модель бола алатынын көрсетеді. Сонымен қатар галактикалардың ірі масштабтағы сипаттамаларының қалай қалыптасқаны қазіргі астрономияның фундаменталды мәселелерінің бірі болып қала береді.
Бақылаулық және теориялық дәлелдердің күшеюі
Үшіншіден, жаңа зерттеулер ғарыштық жіліктердің бар екендігін растайтын қосымша аргументтер ұсынуда. Бұл бағыттағы нәтижелер жіліктік бұлттарды жалпы салыстырмалық теориясы аясында зерттеп, олардың сфералық-симметриялық шашырауын сипаттауға мүмкіндік берді және көпқабатты жұлдыздың қарапайым моделін құруға жол ашты.
Ашық мәселе
Дегенмен, аталған жұмыстарда тұрақты масса тығыздығы бар жілік қарастырылды. Ал шын мәнінде масса тығыздығы уақытқа тәуелді болуы мүмкін. Бұл айырмашылық жіліктік бұлттарды сипаттауда қосымша нақтыландыруды және модельді әрі қарай жетілдіруді талап етеді.
Түйін: жіліктік бұлттар — N-жүйелердің гравитациялық өрісін түсіндіруде, ғаламды модельдеуде және ғарыштық жіліктердің ықтимал бар болуын негіздеуде маңызды құрал.