Оқу тәрбие жұмысын дұрыс жолға қоюда ата - аналармен жұмыстың орны орасан
Өзін-өзі тану: баланың мінез-құлқын қалыптастыратын ортақ тірек
«Өзін-өзі тану» пәні баланы жастайынан отаншылдыққа, әдептілікке, достыққа, тазалыққа, ұқыптылыққа, мейірімділікке, табиғатты сүюге, отбасын құрметтеуге және ұйымшылдыққа баулиды. Бұл бағыттағы жұмыс баланың бойына кішіпейілдік, сыпайылық, жанашырлық, сыйластық, тілектестік сияқты қасиеттерді дарытып, өзгені тыңдай білуге, көмектесуге, кешірімді болуға үйретеді.
Балабақша тәрбиешісіне арналған әдістемелік құрал, көркем шығармалар хрестоматиясы және балалар дәптерінен тұратын оқу-әдістемелік кешен курстың негізгі мақсатына жетуге бағытталған.
Сабақ құрылымы
- Амандасу рәсімі
- «Шаттық шеңбері»
- Көңіл күйді көтеру және негізгі мазмұн
- Сергіту сәті, тыныштық сәті
- Ойын, дәйексөз, шығармашылық тапсырма
- Ұжымдық жұмыс, дәптермен жұмыс
- «Жүректен жүрекке» шеңбері
Педагогикалық мәні
Сабақ мазмұнында баланың танымдық қызығушылығын қалыптастыруға және қанағаттандыруға, әлеуметтік дағдыларын дамытуға арналған ойындар мен жаттығулар кеңінен қолданылады. Бұл тәсіл моральдық ұғымдарды түсінуге, өз іс-әрекетін бағалауға және жалпы адамгершілік қасиеттерге қатынасын дамытуға ықпал етеді.
Нәтиже: бала тек «дұрыс пен бұрысты» ажыратып қоймай, өз әрекетіне жауапкершілікпен қарауды үйренеді.
Отбасы мен балабақша серіктестігі: ортақ тәрбиенің жалғасы
Тәрбие жүйесінде отбасы мен балабақша бір-бірінің бастаған игілікті ісін жалғастырып, толықтырады. Сондықтан ата-анамен байланыс бір реттік шаралармен емес, тұрақты қарым-қатынас пен ынтымақтастық арқылы нығаяды.
«Менің отбасым» газеті
«Отбасы аялдамасы» тақырыбында ата-аналармен бірлесіп «Менің отбасым» газеті дайындалады. Онда баланың сәби шағынан бастап әр кезеңдегі фотосуреттері, ата-анасы мен туыстарының суреттері орналастырылады.
Бұл жұмыс балабақша мен отбасының байланысын күшейтіп, ата-ана жауапкершілігін арттырады және педагогпен тұрақты ықпалдастық орнатады.
8 наурыз: «Қыз сыны» сайысы
Аналар мерекесіне арналған «Қыз сыны» сайысына ата-аналар үлкен жауапкершілікпен қатысады: ана туралы мақал-мәтелдер жаттап, қыздардың қолөнер дағдыларын дамытуға қолдау көрсетеді.
«Шеше көрген тон пішер, әке көрген оқ жонар».
Қыздар түйме тігіп, ұқыптылық пен шеберлігін көрсетеді.
Ортақ міндет
Жас ұрпақты саналы да сергек етіп тәрбиелеу — отбасы мен балабақша қызметкерлерінің ортақ парызы. Оқу-тәрбие жұмысын дұрыс жолға қоюда ата-анамен жұмыстың орны ерекше.
Түйін: балаға қойылатын талап пен қолдау үйде де, балабақшада да бір арнада тоғысуы керек.
Ата-анамен жұмыстың формалары: ақпараттандырудан бірге әрекет етуге дейін
Біздің балабақшада ата-анамен жұмыс әртүрлі форматта ұйымдастырылады. Топтың қабылдау бөлмесінде ата-аналар бұрышы жасалып, онда «Білгенге маржан», «Қауіпсіздік ережелері», «Ата-аналарға кеңес», «Кел, жаттайық бәріміз» сияқты айдарлар ұсынылады.
Іс-шаралар мен кездесулер
- Дәстүрлі ата-аналар жиналыстары
- Ашық сабақтар
- Ойын-сауық кештері
- Ата-аналарға арналған сауалнамалар
- Мамандармен кездесулер, пікір алмасу
Ата-аналардың белсенділігі әртүрлі болғанымен, жүйелі ұсыныс пен ашық байланыс олардың қатысуын арттырады.
Үйде қайталауға арналған тапсырмалар
Үйде баламен бірге сауат ашу, математика, тіл дамыту тақырыптарын бекіту үшін ойын тапсырмалары ұсынылады. Мұндай жұмыстар ата-анаға баланың оқу қарқынын түсінуге көмектеседі.
Ойындар мен жаттығулар
- «Сөзді кішірейтіп айт»
- «Кәне, сөз іздейік»
- Моншақ әріптерден сөз құрастыру
Ата-аналар бұл ойындарды ойнау барысында өздерін «балаша сезінетінін» айтып, процестің жақындастыратын әсерін атап өтеді.
Мерекелік кештер: қатысу арқылы тәрбиелеу
Балабақшада ата-аналарға арналған және ата-аналардың қатысуымен өтетін мерекелік шаралар жүйелі ұйымдастырылады. Мұндай кештер баланың өзіне сенімін арттырып, ұжымдық сезімін күшейтеді.
Дәстүрлі мерекелер
- «Менің Қазақстаным»
- Жаңа жыл мерекесі
- «Бәйшешек бүр жарғанда» (аналар мен әжелерге арналған)
- «Қош бол, балабақшам» қорытынды кеші
Көрмелер мен ашық сабақтар
Балалардың қолөнер және шығармашылық жұмыстарынан көрмелер ұйымдастырылып тұрады. «Отбасы — алтын ұям» тақырыбындағы ашық сабақ ата-аналардың қатысуымен өтіп, балалар өз ойларын еркін жеткізуге мүмкіндік алады.
Сабақ барысында балалар туған ұясы туралы әңгімелеп, анамен диалог түрінде сөйлеп, өз пікірін ашық білдіреді.
Патриоттық және адамгершілік тәрбие: тәжірибе арқылы орнығатын құндылық
Ашық сабақ: «Азамат боп мен ертең, Отанға қызмет етем»
Бұл сабақтың мақсаты — балалардың патриоттық сезімін қалыптастыру, туған елге және жерге сүйіспеншілігін арттыру, болашақта әскери борышты өтеуге дайындық ұғымын түсіндіру.
Маңызды қағида: патриоттық тәрбие ұранмен емес, жүйелі әрекет пен үлгі арқылы сіңеді.
7 мамыр: «Ел қорғауға әзірміз» жарысы
Ересектер тобында «Мен елімнің азаматымын» тақырыбын толықтыра отырып, 7 мамыр — Отан қорғаушылар күніне арналған көңілді жарыс өткізіледі. Мұндай сайыстар арқылы балалар шапшаңдық, батылдық, ұйымшылдық танытып, өз Отанының жас ұландары екенін дәлелдейді.
Жарыстар жас жеткіншектердің бойында адамгершілік қасиеттерді оятып, патриот болуға тәрбиелейді.
Тәрбиенің терең өзегі: адалдық, жақсылық, қызғаныштан арылу
Рухани-адамгершілік тәрбиеде ең алдымен баланы жақсылыққа, қайырымдылық пен мейірімділікке, ізгілікке бағыттау маңызды. Бұл — ұстаз бен ата-ана еңбегінің берекесін арттыратын басты бағдар.
Ақан серінің үш қасиеті
«Мен үш қасиетімді мақтан тұтам: жалған айтпадым, жақсылықты сатпадым һәм ешкімнен ештеңені қызғанбадым».
Бұл ойдың мәні — адамды адам ететін тірек құндылықтарды жоғалтпау. Тұлға қалыптастыруда баланың жан дүниесіне сезіммен қарап, әрбір іс-әрекетіне мақсат қоюға, жоспарлауға, оны орындауға және өзіне талап қоя білуге үйрету — адамгершілік тәрбиенің басты мақсаты.
Ерте жастан дағды қалыптастыру
Мақсатқа жету жолында кедергілер болуы мүмкін. Сол кедергілерді еңсеруге қажет төзім, өзін-өзі бақылау, табандылық сияқты қасиеттерді бала бойына ерте жастан қалыптастыру — жеке тұлғаның негізін қалайды.
Қорғанышымыз — адамгершілік
«Еліміздің күші — патшада, сәбидің күші — жылауында».
Біздің күшіміз бен сеніміміз адамгершілікте болуы керек. Ақан сері айтқан үш қасиетті бала бойына сіңіре алсақ, бұл — тәрбиедегі ең үлкен жеңіс.
Қорытынды: бірлескен еңбек — баланың жарқын болашағы
Тәрбиеші мен ата-ана бірлесіп мерекелік кештерді, ашық сабақтарды, көрмелерді және үй тапсырмаларын жүйелі ұйымдастырғанда, балаға ортақ орта қалыптасады. Сол ортада бала ұлттық құндылықтарды бойына сіңіріп, рухани бай, мейірімді, әдепті, отаншыл азамат болып өседі.
Тәжірибелік қағидалар
- Ата-анамен байланыс — үздіксіз және жоспарлы болсын
- Мереке — тек көңіл көтеру емес, құндылық бекітудің мүмкіндігі
- Үй мен балабақша талаптары бір-бірін толықтырсын
- Баланың мінезін бағалаудан бұрын, әрекетін түсіндіруге үйретейік