Болу формасы бойынша - құжаттық, құжатсыз

Инвестиция ұғымы және негізгі түрлері

Кәсіпкерлік табысқа қол жеткізу, капитал өсімін арттыру немесе пайыздық кіріс алу мақсатында экономиканың әртүрлі салаларына капитал жұмсау арқылы іске асырылатын жиынтық шығындар инвестиция деп аталады.

Үлестік инвестициялар

  • Жай акциялар
  • Артықшылықты акциялар

Борыштық инвестициялар

  • Облигациялар
  • Қазыналық вексельдер
  • Депозиттік сертификаттар және т.б.

Инвестицияларды жіктеу

Инвестициялар бірқатар белгілер бойынша жіктеледі. Төмендегі құрылым негізгі бағыттарды жинақтап көрсетеді.

1) Жұмсау мерзімі бойынша

  • Қысқа мерзімді — иемдену мерзімі 1 жылға дейін (әдетте уақытша бос ақшалай қаражатты өтімді бағалы қағаздарға орналастыру).
  • Ұзақ мерзімді — иемдену мерзімі 1 жылдан артық.
  • Мерзімсіз инвестициялар.

2) Тағайындалуы бойынша

  • Қаржылық — құнды қағаздарға жұмсау.
  • Нақты — субъектінің негізгі капиталына және материалдық-өндірістік қорлардың өсуіне жұмсау.

3) Шығу тегі бойынша

  • Бірінші
  • Екінші

4) Болу формасы бойынша

  • Құжаттық
  • Құжатсыз

5) Ұлттық тегі бойынша

  • Отандық
  • Шетелдік

6) Қолдану түрі бойынша

  • Инвестициялық
  • Инвестициялық емес

7) Иемдену қатары бойынша

  • Жеке
  • Жалпы

8) Шығарылым формасы бойынша

  • Эмиссиондық
  • Эмиссиондық емес

9) Меншік формасы бойынша

  • Мемлекеттік
  • Корпоративтік

10) Айналыс сипаты бойынша

  • Нарықтық
  • Нарықтық емес

11) Тәуекел деңгейі бойынша

  • Аз тәуекелді
  • Мүмкін жоғары тәуекелді

12) Қолма-қол табыс бойынша

  • Табыстық
  • Табыссыз

13) Қаражат жұмсау формасы бойынша

  • Борыштық
  • Иелі (үлестік)
  • Жеке жобалар

14) Экономикалық мәні бойынша

  • Мүліктік
  • Міндеттік

15) Стандарттар бойынша (бухгалтерлік есеп)

  • Қаржылық инвестициялар
  • Еншілес, тәуелді және бірлесіп бақыланатын шаруашылық субъектілеріндегі инвестициялар

Қаржылық инвестициялар: есепке алу және бағалау логикасы

Шаруашылық жүргізуші субъект басқа субъектілерге акцияларды сатып алу немесе үлестік қатысу арқылы қаржылық жұмсалым жасай алады және осы арқылы табыс алуды көздейді.

Қысқа мерзімді қаржылық инвестициялар

  • Баланста белгілі бір күндегі ағымдағы нарықтық бағамен немесе ағымдағы сатудың төмен бағасымен көрсетіледі.
  • Егер төмен бағамен есепке алынса, баланстық құн портфель бойынша, инвестиция түрі бойынша немесе жекелеген инвестиция бойынша айқындалады.

Ұзақ мерзімді қаржылық инвестициялар

  • Қайта бағалау нәтижесінде пайда болған өсім меншікті капиталдың ұлғаюына жатқызылады.
  • Арзандату сомасы, әдетте, сол инвестицияның бағалау сомасы есебінен жабылады; бағалау сомасы жеткіліксіз болса, кеміген бөлігі залалға жатқызылады.

Тексеру және есеп жүргізудегі бастапқы міндеттер

Қойылған мақсатқа жету үшін инвестицияларды есепке алу мен бақылауда төмендегі бастапқы мәселелерді жүйелі түрде шешу қажет:

  1. 1 Субъект активтерінің инвестициялар құрамына дұрыс жатқызылғанын тексеру.
  2. 2 Есепте инвестицияларды тиісті жіктеу белгілері бойынша дұрыс шектеу.
  3. 3 Инвестицияларды есепке қабылдағанда олардың құнын дұрыс бағалау.
  4. 4 Инвестицияларға қатысты операцияларды есепте көрсетудің дұрыстығын тексеру.
  5. 5 Синтетикалық және аналитикалық есептің жүргізілу жағдайын талдау.
  6. 6 Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілікте шаруашылық операциялардың толық әрі дұрыс көрсетілуін бағалау.
  7. 7 Инвестицияларды түгендеу және оның нәтижелерін бухгалтерлік есепте дұрыс көрсету.
  8. 8 Инвестициялармен байланысты операциялар бойынша салық заңнамасы талаптарының толық сақталуын бақылау.

Қаржылық нәтиже құрамындағы байланысты көрсеткіштер

  • Инвестицияны артық бағалаудан туындайтын төленбеген қосымша капитал.
  • Негізгі емес қызметтен түскен табыс (немесе зиян).