Қазақша рефераттар

Тергеулік қараудың мақсаты

Тергеулік қараудың түрлері және мақсаттары

Тергеулік қарауды жіктеу оны ұйымдастыруды жеңілдетіп, қажетті дәлелдемелерді дер кезінде анықтауға мүмкіндік береді. Төменде тергеулік қараудың негізгі түрлері, оларды жүргізудің құқықтық талаптары және практикалық мақсаттары жүйеленіп берілген.

Қарау объектілері бойынша

Қараудың объектісіне қарай тергеулік қарау келесі түрлерге бөлінеді:

  • оқиға орнын қарау;
  • мәйітті табылған жерінде сырттай қарау;
  • заттарды қарау;
  • құжаттарды қарау;
  • жануарларды қарау;
  • оқиға орны болып табылмайтын жерлер мен орын-жайларды қарау;
  • қылмыс іздерін немесе ерекше белгілерін анықтау үшін куәландыру (адамның денесін қарау).

Кезектілігі бойынша

Тергеулік қарау жүргізілу ретіне қарай екіге бөлінеді:

Бастапқы

Оқиға туралы алғашқы ақпаратты жинауға және жағдайды бастапқы күйінде тіркеуге бағытталады.

Қайтадан

Бұрын жүргізілген тергеулік қарау қайта жүргізілген жағдайда қолданылады.

Көлемі бойынша

Қамту ауқымына қарай тергеулік қарау мынадай болады:

Негізгі

Оқиғаға қатысты негізгі аумақ пен объектілерді толық қарауды көздейді.

Қосымша

Алдыңғы қарау кезінде қаралмаған учаскелерді немесе қосымша мән-жайларды нақтылау үшін жүргізіледі.

Процессуалдық талаптар

Тергеулік қараудың барлық түрлері Қазақстан Республикасы Қылмыстық іс жүргізу кодексінің 221–227-баптарында көзделген жалпы процессуалдық ережелерді қатаң сақтай отырып жүргізілуі тиіс.

Заңда белгіленген негізгі мақсаттар

Заңға сәйкес тергеулік қараудың мақсаттары:

  1. 1 қылмыс іздері мен басқа да дәлелдемелік маңызы бар заттарды табу;
  2. 2 оқиға ортасын (жағдайын) анықтау;
  3. 3 іс үшін маңызы бар өзге де мән-жайларды айқындау.

Демек, тергеулік қарау дәлелдемелерді жинау және оларды зерттеудің бастапқы, шешуші кезеңдерінің бірі болып табылады.

Практикалық нәтиже: қандай ақпарат қалыптасады

Қарау барысында жиналған дәлелдемелердің негізінде тергеуші тергеліп жатқан оқиға және оған қатысушылар туралы, күдіктілердің жасырынуы ықтимал орындары туралы, ұрланған мүлік пен өзге де дәлелдемелік маңызы бар объектілердің жасырылған жерлері туралы болжамдар (версиялар) құрады. Сондай-ақ қылмыстың салдары мен байланысты мән-жайлар жөнінде де версиялар қалыптастырылады.

Тергеулік қараудың кеңейтілген мақсаттары

  • тергелетін оқиғаның мән-жайын және сипатын анықтау үшін ортамен тікелей танысу;
  • қылмыс іздері мен заттай дәлелдемелерді табу, бекіту, алу және бағалау;
  • жалпы және жеке версияларды ұсыну үшін бастапқы ақпаратты алу;
  • қылмыскерлерді іздестіруді ұйымдастыру үшін қажетті ақпаратты жинау.