Аңға шыққан аңшыға Қанжығаң майлансын деген тілек айтылады
Аңшыға айтылатын тілек
Аңға шыққан аңшыға «Қанжығаң майлансын» деген тілек айтылады. Бұл — жолың болсын, олжаң мол болсын деген игі ниет.
Алғашқы олжа қағидасы
Аңдағы бірінші олжа ешкімге сыйланбайды. Алғашқы олжа қоян болса да, кейінгісі қасқыр не түлкі болса да, бұл қағида өзгермейді.
Етті әділ бөлісу дәстүрі
Құланның немесе жабайы ешкінің басын не сауырын міндетті түрде аңды атқан аңшының өзі пайдаланады. Ал қалған ет серіктес аңшылардың арасында тең бөлінеді.
- Маңдайлы бөлікті олжа иесі алады — бұл еңбекті мойындаудың белгісі.
- Қалғаны — ортақ ырыс, серіктестер арасында әділ үлестіріледі.
Итке қатысты тыйымдар мен әдеп
Итті туыстан алмау
Дос-жараннан, құда-жегжаттан және туған-туыстан ит алмайды. Бұлай ету арада түсінбеушілік туғызып, адамдардың суысып кетуіне себеп болады деп есептелген.
Қадірлеу қағидасы
Ит — жеті қазынаның бірі. Сондықтан оны өлтіруге, азаптауға, қаңғыртып жіберуге болмайды. Мұндай әрекет иесінің басына жамандық шақырады деген сенім бар.
Бүркіт тұяғының қасиеті
Бүркіттің тұяғы қасиетті саналады. Оны үйдің төріне немесе бесікке іліп қояды. Бұл — жамандықтан сақтасын, береке әкелсін деген нанымның көрінісі.
Аң-құсты мерзімінде ғана аулау
Аңдар мен құстарды тек рұқсат етілген мерзімде аулау керек. Бұл қағида табиғатқа жауапкершілікпен қарауды, ырысты сақтауды көздейді.
Балықшылыққа қатысты ырым
Балықтың құйрығын ұстаса, қармаққа балық түспейді деген ырым бар. Бұл — балықшылықта да өзіндік тәртіп пен ырым-наным жүйесі қалыптасқанын аңғартады.
Түйін
Бұл ұстанымдардың өзегі — олжаға адалдық, серіктеске әділдік, жануарға құрмет және табиғат алдындағы жауапкершілік. Дәстүр қағидалары аңшылықты тек кәсіп емес, әдеп пен тәрбие мектебі ретінде де танытады.