Бос бесікті тербетуге болмайды
Бесікке қатысты тыйымдар мен ырымдар
Қазақ дәстүрінде бесік — ұрпақтың амандығы мен жалғастығын білдіретін қасиетті бұйым. Сондықтан оған қатысты тыйымдар мен ырымдар қатаң сақталған.
Бос бесікті тербетпеу
Бос бесікті тербетуге болмайды — бұл жаман ырым саналған.
Ел ішінде үйге келген адамның бос бесікті тербетуі — өз ұрпағы жоқ екенін сөзсіз-ақ білдіру ишарасы ретінде түсіндірілген.
Бесікті құрметтеу және сақтау тәртібі
- Бесікті сатуға, кез келген адамға беруге немесе аяқ астына тастауға болмайды.
- Халық ұғымында бесік — ұрпақ жалғастыратын киелі бұйым.
- Баласы көп отбасының бесігін жақсы ырымға балап, оны көбіне тек жақын туыстары қалап алып, жаңа түскен келіннің отауының төріне қойған.
- Бесікті ашық қалдырмай, міндетті түрде жауып, орап қойған.
Тазалық пен қорғау: аластау дәстүрі
Бос бесіктің өзін де анда-санда отпен аластап, жын-шайтаннан сақтайды деп сенген. Бұл рәсім бесіктің тазалығын ғана емес, үй ішінің тыныштығын да қорғауға бағытталған.
Осы тыйымдар мен ырымдар бесікті қадірлеу мәдениетін күшейтіп, ұрпақ амандығына деген жауапкершілікті ұрпақтан-ұрпаққа жеткізген.