Баланың сана - сезімін жетілдіру үшін жасалатьш тәрбиелік салттың бірі - осы ашамайға мінгізу салтанаты болып табылады
Ашамайға мінгізу салтанаты: баланы азаматтыққа баулитын ұлттық тәрбие
Баланың сана-сезімін жетілдіретін тәрбиелік дәстүрлердің бірі — ашамайға мінгізу салтанаты. Бұл рәсім арқылы балаға жауапкершілік жүктеліп, үлкен өмірге бір қадам жақындағаны сезіндіріледі.
Салттың мәні мен барысы
Бала есі кіріп, шамамен 6–7 жасқа келгенде, оған арнайы тай атап, ашамай жасатып, қамшы өріп береді. Үлкендер “сен азамат болдың” деген сенімді ұялатып, баланы жуас, үйретілген тайға әсем ашамай ерттеп мінгізіп, жүргізеді.
Бұл сәт баланың көңілін өсіріп, өзіне деген сенімін арттырады. Құрдастарының алдында мерейі көтеріліп, мақтаныш сезімі оянады, әрі тез есейіп, тәртіпке, жинақылыққа үйренеді.
Бата және ортақ қуаныш
Қуанышты сәтте баланың атасы ақ батасын беріп, алдағы жолына игі тілек айтады:
Ал ақ тілек, ақ тілек,
Атқа тоқым сал білек,
Атқа да жақсы шаба біл,
Жасынан малды баға біл,
Өнеге, өнер таба біл,
Аймағыңа жаға біл,
Атқа міндің, ақ жол болсын.
Шашу
Ақ тілекті аналар шашу шашып, баланың қуанышын көппен бөліседі.
Ойын-сауық
Басқа балалар тайға мініп жарысады, ал рәсім біртіндеп шағын той-думанға ұласады.
Тәрбиелік түйін
Ашамайға мінгізу — баланың бойына сенім ұялатып қана қоймай, оны еңбекке, тәртіпке, кішіпейілділікке және ел дәстүрін қастерлеуге тәрбиелейтін өмірлік сабақ. Бұл салтта ұрпаққа бағытталған ниет те, ортақ қуаныш та, ұлттық болмыстың нәзік өрнегі де тоғысады.