Кеңесін пішкен тон келте болмас
Бірлік пен ынтымақ туралы халық даналығы
Қазақ мақал-мәтелдері бірлік, ынтымақ, кеңес, ұйымшылдық сияқты ұғымдардың ел өміріндегі орнын айқын көрсетеді. Төмендегі нақыл сөздер қоғамның беріктігі де, берекесі де ортақ мүдде мен тату тірліктен басталатынын еске салады.
Негізгі ойлар
Ел бірлігі — ел теңдігі.
Бірлік болмай, тірлік болмас.
Ынтымақ жүрген жерде, ырыс бірге жүреді.
Бірлігі жоқ ел тозады, бірлігі күшті ел озады.
Ұйым мен кеңес: берекенің тірегі
Бірлік жоқ болса, ұйым жоқ. Ұйым жоқ болса, күйің жоқ.
Кең киім тозбайды, кеңесші ел азбайды.
Кеңеспен шешкен шешімнің кемісі болмас.
Кеңесін пішкен тон келте болмас.
Теңге — тиыннан, ынтымақ — ұйымнан.
Жұмыла іс қылу: күштің көбейетін тұсы
Жұмыла көтерген жүк жеңіл.
Қол жұмылмай, жылынбайды.
Кемедегінің жаны бір.
Ынтымақ болмай, іс оңбас.
Топтанып ұшқан торғайға тұрымтай да бата алмас.
Ынтымақтың қадірі және алауыздықтың зияны
Ырыс алды — ынтымақ.
Байлық — байлық емес, бірлік — байлық.
Сырттан келген жаудан да іштен шыққан дау жаман.
Екі құзғын таласса, бір қарғаға жем түсер.
Алтау ала болса, ауыздағы кетеді. Төртеу түгел болса, төбедегі келеді.
Табиғат пен тұрмыстан алынған теңеулер
Ауылдың иті ала болса да, бөрі келгенде бірігеді.
Саусақ бірікпей, ине ілікпейді.
Тобынан айырылған қазды топталған қарға алады.
Біріккен жүз бытыраңқы мыңды алады.
Бірлік, ынтымақ — байлық пен бақ.
Үйдің басын әйел қосар, елдің басын батыр қосар.
Бұл нақылдардың ортақ түйіні біреу: бірлік бар жерде береке бар. Ынтымақты сақтау — тек сөз емес, күнделікті әрекетке айналғанда ғана қоғамның қуаты артып, мақсат орындалады.