Баласыз адамдардың мойнына көгеннің бұршағын салып, құдайдан ұрпақ тілеуі ертеден келе жатқан әдет

Көгеннің бұршағын мойынға салу: ұрпақ тілеудің көне ғұрпы

«Ұлы Қорамсадан көпке дейін бала болмаған соң, Жарқынбай бәйбішесі һәм тоғыз қызымен көгеннің бұршағын мойнына салып, тәңірден немере тілейді» (М. Жұмабаев).

Ғұрыптың мәні

Баласыз жандардың мойнына көгеннің бұршағын салып, Құдайдан ұрпақ тілеуі — ертеден келе жатқан дәстүр. Бұл ғұрып тағдырға мойын ұсынып, тәңірге шын беріліп, оның әміріне көнудің әрі ақ ниетпен тілек білдірудің белгісі ретінде түсіндіріледі.

Ежелгі жырлардағы орны

Мұндай тілек пен ғұрып әсіресе көне жыр-дастандарда жиі ұшырасады. Көп жағдайда оқиға желісі тілек қабыл болып, елдің қуанышқа кенелуімен аяқталады.

Қолданылу аясы

Көгеннің бұршағын салу — кез келген жағдайда жасалатын ырым емес. Ол нақты түрде тәңірден бала сұрау, ұрпақ тілеу ниетімен ғана орындалатын ғұрып ретінде сипатталады.