Шыңғыс төре
Қаралы хабар және елдік сөздің салмағы
Шоқан қайтыс болғанда, Тезек төре бұл қаралы хабарды Шыңғыс сұлтанға елдің басты адамдары арқылы естіртпек болады. Тезектің суыт хабары бойынша, Атығайдан Келдібек би мен Әділбек батыр көп нөкер ертіп, Шыңғыс сұлтанның үйіне келіп түседі. Үйге кіргенде, сұлтанның іштей сескеніп отырғаны аңғарылады.
Естіртудің ишаралы жолы
Келдібек би ойлы қалпын бұзбай, жадырай сөйлеп, әңгімесін сұрақтан бастайды:
- Келдібек би
- — Төре, дүниеде не қымбат?
- Шыңғыс сұлтан
- — Адам қымбат.
- Келдібек би
- — Адамға не қымбат?
- Шыңғыс сұлтан
- — Бала қымбат, егер сүйеніш перзент туса.
- Келдібек би
- — Жансызда не қымбат?
- Шыңғыс сұлтан
- — Жансызда гауһар қымбат деуші еді.
- Келдібек би
- — Теңіздің тұңғиық түбінде жатқан сол гауһардың да иесі бола ма?
- Шыңғыс сұлтан
- — Е, иесіз дүние бар дейсің бе? Әр нәрсенің екі иесі бар ғой.
- Келдібек би
- — Егер осы жанды-жансыз ең қымбатқа сол екі иесі таласса, қайсысы алар еді?
Қайғының ашық айтылған сәті
Бұл сұраққа Шыңғыс сұлтан: «Ең күштісі алады» — деп, өз санын өзі соғып жіберіп:
«Менің гауһарым Мұхаммед-Қанапияға тағдырдың оғы тиген екен ғой…»
— деп өкіріп жылап, жер бауырлап жатып қалады.
Тоқтау сөз және елдің еңіреуі
Келдібек би тоқтау айтып: «Уа, сұлтан, бала сіздікі еді, бақыты халықтікі еді. Пұлсыз берді, құнсыз алды — не шара…» — дейді.
Осы сөзден кейін Келдібек би кемсеңдеп төңірегіне көз тастағанда, үйдегілердің бәрі еңіреп қоя берген екен.