Рамазан асқазанның мейрамы емес Рамазан - шүкірлікті талап ететін Алланың ұлы нығметі
Рамазан — асқазанның мейрамы емес
Рамазан — шүкірлікті талап ететін Алланың ұлы нығметі. Бұл айда мейірім төгіледі, күнәлар мен жамандықтар кешіріледі, сауаптар еселенеді, иман күшейеді. Рамазанда әрбір мұсылманның шаңырағында ауызашар беріледі. Көп жағдайда оның негізгі жүгі әйел адамға түседі. Алайда Рамазан — дастарқан жарысы емес, бұл нәпсіні тыю айы.
Негізгі ой
Дастарқанды «керемет» ету үшін жарысу көп уақыт алады. Ал уақытты тиімді үнемдесеңіз, есесіне құлшылыққа көбірек көңіл бөлесіз. Сондықтан өзіңізге ауыр жүк салмай, арзан болса да пайдалы, аз болса да дәмді әрі халал тағам әзірлеуге ұмтылыңыз. Біреудің дастарқанымен салыстырып, «кем болып қалдым» деп уайымдамаңыз. Ең бастысы — ысырапқа бармай, сауапқа кенелу.
Ауызашарды немен бастаған дұрыс?
Сүннет бойынша ауызашарды жаңа піскен немесе құрғақ құрмамен, болмаса сумен бастаған абзал. Алла Елшісі (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) былай деген:
«Сендерден біреу ауыз ашатын болса, құрмамен ауызын ашсын. Ал егер ол құрма таппаса, онда сумен ифтар жасасын. Өйткені, расында, ол тазартады».
Демек, қолыңызда бір түйір құрма ғана болса да, сонымен ауыз ашқаныңыз абзал. Өйткені нәпсіңізді тежеген сайын Рамазан сізді сабырға, шыдамдылыққа, құмарлықты жеңуге және Раббысынан қорқуға тәрбиелейді.
«Ей, иманға келгендер! Тақуалық етулерің үшін сендерден бұрын өткендерге парыз етілгендей, сендерге де ораза парыз етілді». (Бақара сүресі, 183-аят)
Бір ғұламадан: «Ораза не үшін бекітілген?» деп сұрағанда, ол: «Бай адам аштықтың қадірін түсініп, кедейді ұмытпасын» деп жауап берген екен.
Құлшылық науқанында уақытты ысырап етпеңіз
Көптеген отбасында Рамазан айында басқа айларға қарағанда азық-түлікке артық шығын жұмсалып, үнемшілдік ұмытылады. Әйел адам да сан түрлі тағам мен сусын дайындау үшін дәл осы айда асханада көбірек уақыт өткізіп қояды.
«Негізінде, адамға белін түзеп, әлденуі үшін аз ғана дәм-тұз жеткілікті. Егер міндетті түрде ішіп-жеуі керек болса, (асқазанының) үштен бірін тамаққа, үштен бірін суға және үштен бірін ауаға арнасын».
Бұл — мүлде тамақ жасамау деген сөз емес. Дұрысы — үй ішіне асқазанның қалауын ғана емес, Рамазанның рухани мақсатын да ойлап, жақындарыңыздың құлшылыққа көбірек уақыт бөлуіне көмектесу.
Үнемді әрі жеңіл жоспар
- Әр 10 күнге алдын ала мәзір жоспарлап, азық-түлікті ертерек сатып алыңыз — ақша мен уақыт үнемделеді.
- Етті бөліп, дайын күйінде мұздатқышқа салып қойыңыз; қолданар алдында ертерек шығарып қоюды әдетке айналдырыңыз.
- Пияз, сарымсақ, қызанақ тұздығы, дәмдеуіштер сияқты ұзақ сақталатын өнімдерді қор етіп дайындаңыз.
- Табиғи салқын сусындарды алдын ала әзірлеп қоюға болады.
- Егер тұрмыс құрмаған бойжеткен болсаңыз, демалыс күндері асүй шаруасын реттеп, аптасына 2 рет қана тамақ істейтін жүйе қалыптастыруға тырысыңыз.
Қасиетті айда рухани байығыңыз келсе, Құран оқуды жиілетіп, дұға етіп, құлшылықтарыңызды арттырыңыз.
Ауызашарға қандай тағамдар пайдалы?
Ауыз ашқанда
- Құрма немесе су.
- Жеңіл сорпа.
- Ет қосылған көкөніс тағамы секілді жеңіл ас.
Ас қорытуға 15–20 минут уақыт беріп, содан кейін негізгі асқа көшкен дұрыс.
Одан кейін
- Майы аз, отқа піскен ет тағамдары.
- Бұршақ тұқымдастар.
- Көкөніс тағамдары, салаттар.
- Айран сияқты жеңіл сүт өнімдері.
Неден сақ болған дұрыс?
Қуырылған тағам
Ашығу кезінде жүйке жүйесі мен асқазан тітіркеніп тұрады. Бірден ауыр, қуырылған ас жеу ағзаға салмақ түсіреді.
Ащы тағам
Ашыққанда асқазан сөлінің бөлінуі артады; ащы ас қышқылдықты күшейтіп, қорытылуға кері әсер етуі мүмкін.
Рамазанда жүйесіз тамақтану әлсіздік, көңіл күйдің төмендеуі, асқазан жайсыздығы, ас қорыта алмау, қан қысымының төмендеуі сияқты қиындықтарды күшейтуі ықтимал.
Ас мәзірін жеңілдетіңіз
Бүгіннен бастап ащы, майлы, кофе сияқты тез шөлдететін әрі асқазанға салмақ түсіретін тағамдарды азайтып, ағзаңызды жеңіл әрі құнарлы асқа үйретіңіз. Қою шайды, тәттілерді (кондитерлік өнімдер), газдалған сусындарды шектеңіз: олар ағзаны әлсіретіп, аштықты тездетуі мүмкін.
Оның орнына мыналарды таңдаңыз
Су ішу және мөлшер
- Суды тамақтан кейін ішкен абзал.
- Жатар уақытта суды шамадан тыс көп ішпеңіз.
- Тамақты асықпай, аз-аздан жеңіз; «аш қалып қоямын» деп қатты тойып алмаңыз.
- Сәресіге де уақыт пен орын қалдыруды ұмытпаңыз.
Ауызашарда орташа мөлшерді ұстану — сүннет
Ауызашар кезінде орташа мөлшерде тамақтану — Пайғамбарымыздың (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) сүннет амалына жатады. Уақытында әрі мөлшерімен, асықпай ішіп-жеу адамның денсаулығына да пайдалы. Бұл қағиданы сахабалар мен ізбасарлар тұрақты орындап келген және үмметке үлгі ретінде қалдырған.
Алла Тағала Рамазан айында ұстаған оразаларыңызды, жасаған жақсылықтарыңызды, тілеген дұғаларыңызды қабыл етсін!