Абай Құнанбайұлы мен Жамбыл Жабаев - замандас ақындар
Ұлылардың үндестігі: Абай Құнанбайұлы мен Жамбыл Жабаев
Абай Құнанбайұлы мен Жамбыл Жабаев — замандас ақындар. Сол себепті олардың рухани әлемі мен шығармашылық бағыты бір-бірімен сабақтасып, өзара тығыз байланыс табады. Екі ойшыл да поэзиясының өзегіне халық тағдырын, елдің мұң-арманын, адамдық пен әділеттілік ұғымдарын арқау етті.
Қазақ поэзиясының алыбы атанған Жамбыл мен қазақтың бас ақыны, ұлы ойшыл Абайдың арасында ортақ сипат аз емес. Екі ғасырдың куәсі болған Жамбылдың жасына Абай жетпегенімен, Абай да өз дәуірінің ауыр шындығын көрді: қатігез басқыншылықтың, халықты қанаған отаршылдық езгінің салмағын сезінді. Сол тарихи қысым екі ақынның да сөзін өткірлетіп, ойына тереңдік берді.
Жамбылдың Абайға тағзымы
«Мынау тұрған Абайдың суреті ме?
Өлең-сөздің ұқсаған құдіретіне.
Ақыл, қайрат, білімді тең ұстаған,
Қарсы келер Абайдың кім бетіне!»
Осы жолдар арқылы Жамбыл Абайдың рухани қуатын өзгеден бөлек мойындап, оның шығармаларынан нәр алғанын аңғартады. Бұл — тек құрмет қана емес, ұлы дәстүрдің жалғасуына берілген бағалы куәлік.
Әуезов бағасы: тұлғаның өлшемі — халық үні
Мұхтар Әуезов Абай туралы: «Абай үні, Абай лебі, Абай тынысы — заман тынысы, халық үні» деп түйіндейді. Ал Жамбылға «Жетісу ақындарының алтын діңгегі» деген бағасын береді. Бұл пікірлер екі алыптың да жеке тұлғалық биігін ғана емес, олардың халықпен біте қайнасқан рухани қызметін айқындайды.
Осылайша, Абай мен Жамбыл — бүкіл халыққа ғана емес, әріптестеріне де, кейінгі ұрпаққа да үлгі боларлық, сөзі өтімді, беделі биік, қадірі бөлек тұлғалар. Олардың мұрасы — уақытпен өлшенбейтін рухани қазына.