Кімде - кім әмірімді орындамаса, бастарын кесіп, малдарын қазынаға аламын
Қаланың үрейге толы жеті түні
Ертеде бір патшаның қаласында күн сайын әр түрлі қазына, алтын-күміс бұйымдар ұрлана беріпті. Ұрлық толастамаған соң, патша жұртқа қатал жарлық шығарады: жеті күн, жеті түн бойы ешкім үйінен шықпасын; әркім өз үйінде отырсын; түнде ешкім от та, шам да жақпасын. Кім әмірді бұзса, басы шабылып, малы қазынаға алынатынын ескертеді.
Патшаның жарлығы
- Жеті күн, жеті түн бойы сыртқа шығуға тыйым салынды.
- Түнде от пен шам жағуға болмайды.
- Бұйрыққа бағынбағандар қатаң жазаға тартылатыны жарияланды.
Жарлық бүкіл қалаға мәлім болған соң, адамдар үйлерінен шықпай, түнде жарық та жақпайды. Ал патшаның өзі болса, түн сайын қолына балта алып, ешкімге білдірмей көшені аралап жүреді.
Бірнеше күн өткен соң, бір түні патша бір бұрышқа жасырынып отырады. Сол сәтте қолдарында қылыштары бар үш салт атты адам келіп, тура патшаның қазынасына кіреді. Олар бұрышта отырған адамды байқап қалып, өлтіру үшін қылыштарын суырып жақындайды.
Патшаның қулығы
Патша өзін танытпай: «Мен жұрттан асқан ұры едім. Осы патшаның қазынасына кірмекке ниеттеніп едім, бірақ жалғыз болған соң кіре алмай тұр едім», — дейді.
Ұрылар оны серік қылмақ болып, қабілетін сұрайды. Патша да олардан сұрағанда, үшеуі өздерінің «қасиеттерін» айтады: бірі сансыз тіл біледі, бірі алтын-күмістің қайда жатқанын біледі, ал бірі қараңғыда көргенін күндіз айырып таниды.
Патшаның «қасиеті»:
«Патша біреуді дарға асуға әмір еткенде, мен ешкімге білдірмей көзімді қысып қойсам, патша әлгі адамды өлтірмей босататын еді».
Ұрылар бұған қуанып: «Біздің қорқатынымыз жалғыз патша еді. Оған айла жасай алсаң, серік бол», — деп, төртеуі қазынаға кіреді. Олар алтынды алып, сол сәтте сыртқа шығып кетеді.
Жолай ұрылар патшаны мекендеріне ертіп апармақ болады. Патша келіседі. Олар көп моланың арасындағы үлкен тасты аударып, тегістелген жерден жер астына түседі: ұрылардың жасырын мекені сонда екен.
Жер астындағы мекен және тапсырма
Ұрылар патшаға: «Қазір қолыңа мың ділда ал. Ертең базарға барып бір ат, бір қылыш сатып ал да, кешке осы жерге кел. Күндіз біз ұйықтаймыз», — дейді.
Патша мың ділданы алып, өз қаласына қайтады. Қалаға келсе, «патшамыз жоғалды» деп, қырық уәзірдің әрқайсысы «мен патша боламын» деп, таққа таласып, жанжал шығарып жатыр екен. Патша оларды көріп, әрқайсысын әр жаққа қуып жібереді де, өзі қайтадан таққа отырады.
Сөйтіп, жиырма батырын қаруландырып, әлгі үш ұры жатқан жерді іздетіп жібереді. Батырлар барып, ұрыларды ұйықтап жатқан жерінде ұстап, байлап, патшаға алып келеді.
Әшкерелену
Ұрылар патшаны танып қалып: «Ойбай, түндегі серігіміз патшаның өзі екен ғой!» — дейді. Біреуі тіпті: «Тақсыр, көзіңізді қысар кезіңіз келді», — деп те үлгереді.
Патша олардың жасырын жатқан жерінен қаладағы жұрттан ұрланған барлық затты алдырып, әрқайсысын өз иесіне қайтарып береді. Ал ұрыларды өлтірмей, бұдан былай ұрлық жасамаймыз деген уәде алып, қол беріп босатыпты.
Түйін
Бұл хикая патшаның қырағылығы мен айласының ұрлықты тоқтатуға қалай қызмет еткенін, ал әділдіктің кекке емес, тәртіп пен уәдеге сүйенгенде де нәтиже беретінін аңғартады.