Балл қою кестесі
Жиынтық бағалауға арналған әдістемелік ұсыныстар (Жаратылыстану, 1-сынып)
Бұл әдістемелік ұсыныстар 1-сынып білім алушыларына арналған «Жаратылыстану» пәні бойынша жиынтық бағалауды жоспарлау, ұйымдастыру және өткізуге мұғалімге көмек құралы ретінде әзірленді.
Негіздеме
Ұсыныстар бастауыш мектептің (1–4-сынып) жаңартылған мазмұндағы оқу бағдарламасы мен оқу жоспары негізінде дайындалған (қазақ тілінде оқыту).
Қай тоқсанда өткізіледі
1-сыныпта жиынтық бағалау 3 және 4-тоқсандарда өткізіледі.
Неге қажет
Бөлім/ортақ тақырып бойынша тапсырмалар тоқсанға жоспарланған оқу мақсаттарына жету деңгейін анықтауға мүмкіндік береді.
Жинақта не бар
- Бөлім/ортақ тақырып бойынша жиынтық бағалауға арналған бағалау критерийлері мен дескрипторлары бар тапсырмалар.
- Білім алушылардың оқу жетістіктерінің ықтимал деңгейлері сипатталған рубрикалар.
- Тоқсандық жиынтық бағалауға арналған спецификация: тапсырма үлгілері және балл қою кестесі.
Ескерту: тапсырмалар мен рубрикалар ұсыныс түрінде берілген. Ал спецификация стандартталған және тоқсандық жиынтық бағалауды өткізуде басшылыққа алынады.
Кімдерге арналған
Жинақ бастауыш сынып мұғалімдеріне, мектеп әкімшілігіне, білім беру бөлімдерінің әдіскерлеріне, критериалды бағалау бойынша мектеп және өңірлік үйлестірушілерге, сондай-ақ басқа да мүдделі тұлғаларға арналған.
Дайындау барысында ресми интернет-сайттағы қолжетімді ресурстар (суреттер, фотосуреттер, мәтіндер, аудио және бейнематериалдар) қолданылды.
Мазмұны
3-тоқсан
- «Жер және ғарыш» бөлімі бойынша жиынтық бағалау
- «Табиғат физикасы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау
- 3-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы
4-тоқсан
- «Табиғат физикасы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау
- 4-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы
3-тоқсан: бөлім бойынша жиынтық бағалау тапсырмалары
«Жер және ғарыш» бөлімі (ортақ тақырып: «Саяхат»)
Бағалау 15 минутқа жоспарланған. Ойлау дағдыларының деңгейі: білу және түсіну, қолдану.
Бөлімшелер
- 4.1 Жер
- 4.2 Ғарыш
- 4.3 Кеңістік және уақыт
Оқу мақсаттары
- 1.4.1.1 Жердің пішінін модель негізінде анықтау
- 1.4.2.2 Ғарышты зерттеуге арналған құрылғылар мен ұшу аппараттарын сипаттау
- 1.4.3.2 Уақытты өлшеу құралдарын анықтау
Тапсырмалар
- Суреттен Жердің пішініне ұқсас затты тауып, белгіле.
- Жердің жасанды моделін белгіле.
- Суреттегі құралдар не үшін пайдаланылады? Жауап жаз.
| Бағалау критерийі | Тапсырма | Дескриптор | Балл |
|---|---|---|---|
| Жердің пішінін және жасанды моделін анықтайды | 1 | Жердің пішініне ұқсас затты анықтайды | 1 |
| Жердің пішінін және жасанды моделін анықтайды | 2 | Жердің жасанды моделін анықтайды | 1 |
| Ғарышты зерттеу құрылғыларын анықтайды | 3 | Телескоптың қолданылу мақсатын жазады | 1 |
| Уақытты өлшеу құралдарын анықтайды | 3 | Сағаттың қолданылу мақсатын жазады | 1 |
| Жалпы балл | 4 | ||
«Табиғат физикасы» бөлімі (ортақ тақырып: «Дәстүр және ауыз әдебиеті»)
Бағалау 15 минутқа жоспарланған. Ойлау дағдыларының деңгейі: білу және түсіну, қолдану.
Бөлімшелер
- 5.4 Жылу
- 5.5 Электр
- 5.6 Магниттілік
Оқу мақсаттары
- 1.5.4.1 Жылыту құрылғыларын анықтау
- 1.5.5.1 Адамның күнделікті өміріндегі электр энергиясының маңызын түсіндіру
- 1.5.6.1 Магниттік қасиеті бар денелерді анықтау
Тапсырмалар
- Жылытқыш құралдарды белгіле.
-
Сұраққа жауап бер. Екі жауап нұсқасын жаз:
Үйде электр қуаты сөніп қалса, қандай жағдай болуы мүмкін?
Жауап 1
_____________________________________
Жауап 2
_____________________________________
- Магниттік қасиеті бар заттардың суретін қоршап сыз.
| Бағалау критерийі | Тапсырма | Дескриптор | Балл |
|---|---|---|---|
| Жылытуға арналған құралдарды көрсетеді | 1 | Жылу беретін бірінші құралды белгілейді (жылытқыш) | 1 |
| Жылытуға арналған құралдарды көрсетеді | 1 | Жылу беретін екінші құралды белгілейді (алауошақ) | 1 |
| Электр қуатының маңызын анықтайды | 2 | Электр қуаты сөніп қалған жағдайдың салдарына бір мысал келтіреді | 1 |
| Электр қуатының маңызын анықтайды | 2 | Электр қуаты сөніп қалған жағдайдың салдарына екінші мысал келтіреді | 1 |
| Магниттік қасиеті бар денелерді таңдайды | 3 | Магниттік қасиеті бар бірінші затты қоршап сызады (шеге) | 1 |
| Магниттік қасиеті бар денелерді таңдайды | 3 | Магниттік қасиеті бар екінші затты қоршап сызады (қайшы) | 1 |
| Жалпы балл | 6 | ||
3-тоқсан: жиынтық бағалау спецификациясы
Мақсаты
Оқу мақсаттарына жеткенін тексеру және тоқсан бойы меңгерілген білім, білік және дағдыларды анықтау.
Негізгі құжат
Жаратылыстану пәні бойынша бастауыш мектепке арналған оқу бағдарламасы (1–4-сыныптар).
Қысқаша шолу
- Ұзақтығы: 40 минут
- Балл саны: 12
- Тапсырмалар: көп таңдаулы және қысқа жауапты сұрақтар
Құрылымы
Тоқсандық жиынтық бағалау әртүрлі тапсырмалардан тұрады: көп таңдаулы сұрақтар және қысқа жауапты қажет ететін сұрақтар. Берілген нұсқа көп таңдаулы және қысқа жауапты қажет ететін 7 тапсырманы қамтиды.
Тапсырма үлгілері (3-тоқсан)
1) Астрономия ғылымын сипаттайтын суретті анықта.
A) … B) … C) … D) … [1]
2) Суретте бейнеленген ұшу аппараты қалай аталады? Жауабын жаз.
Жауабы: __________________________ [1]
3) Жер ғаламшарының пішінін анықта.
A) сопақ B) жазық C) шар тәріздес D) төртбұрышты [1]
4) Дұрыс жауабын таңда. «Глобус» – бұл…
A) Жердің картасы B) Жердің сызбасы C) Жердің даму кестесі D) Жердің жасанды моделі [1]
5) Уақытты өлшеу үшін не қолданылады?
A) таразы B) сағат C) глобус D) сызғыш [1]
6) Жылытқыш құралды тауып, белгіле. Тағы қандай жылытқыш құралды білесің?
Жауабы: __________________________ [2]
7) Қандай заттардың магниттік қасиеті жоқ? Сыз.
[5]
| № | Жауап | Балл | Қосымша ақпарат |
|---|---|---|---|
| 1 | B | 1 | — |
| 2 | Спутник (жер серігі) | 1 | — |
| 3 | C | 1 | — |
| 4 | D | 1 | — |
| 5 | B | 1 | — |
| 6 | Жылытқыш құралды белгілейді; қосымша жылытқыш құрал атайды | 2 | «Пеш», «алауошақ» сияқты нұсқалар қабылданады |
| 7 | Қарындаш, өшіргіш, дәптер, бор, мақта | 5 | Әр дұрыс таңдау үшін 1 балл |
| Жалпы | 12 | — | |
Өткізу ережелері
- Кабинеттегі көмекші көрнекіліктерді (диаграмма, кесте, постер, плакат, карта) алдын ала жауып қою ұсынылады.
- Бағалау басталар алдында нұсқаулық оқылып, жұмыс ұзақтығы хабарланады.
- Жұмыс барысында сөйлесуге, көмектесуге, көшіруге болмайтыны ескертіледі.
- Рұқсат етілмеген ресурстарды (сөздік, калькулятор және т.б.) пайдалануға жол берілмейді.
- Қате жауапты өшіргішпен өшіруден гөрі, қарындашпен сызып тастауды ұсынған дұрыс.
- Аяқталуға 5 минут қалғанда ескертіп отыру қажет.
- Бағалау аяқталған соң білім алушылар жұмысты тоқтатып, қалам-қарындаштарын парта үстіне қояды.
Модерация және балл қою
Барлық мұғалімдер балл қою кестесінің бірдей нұсқасын қолданады. Модерация кезінде бірыңғай талаптан ауытқуды болдырмау үшін жұмыс үлгілерін балл қою кестесіне сәйкес тексеру қажет.
4-тоқсан: бөлім бойынша жиынтық бағалау тапсырмалары
«Табиғат физикасы» бөлімі (ортақ тақырып: «Тағам және сусындар»)
Бағалау 15 минутқа жоспарланған. Ойлау дағдыларының деңгейі: білу және түсіну, қолдану.
Бөлімшелер
- 5.2 Жарық
- 5.3 Дыбыс
Оқу мақсаттары
- 1.5.2.2 Жарықтың табиғи және жасанды көздерін ажырату
- 1.5.3.2 Дыбыстың табиғи және жасанды көздерін ажырату
Тапсырмалар
- Табиғи жарық көзі бейнеленген суретті белгіле.
- Жасанды жарық көзі бейнеленген суретті белгіле.
-
Берілген дыбыстар қай дыбыс көзіне жатады? Сәйкестендір:
Дыбыстар
- құстың сайрауы
- қоңыраудың үні
- баланың күлкісі
- жаңбырдың сыбдыры
- балғаның дыбысы
- телефонның шылдыры
Санаттар
Табиғи дыбыс көздері
Жасанды дыбыс көздері
| Бағалау критерийі | Тапсырма | Дескриптор | Балл |
|---|---|---|---|
| Табиғи және жасанды жарық көздерін таниды | 1 | Табиғи жарық көзін белгілейді | 1 |
| Табиғи және жасанды жарық көздерін таниды | 2 | Жасанды жарық көзін белгілейді | 1 |
| Табиғи және жасанды дыбыс көздерін ажыратады | 3 | Құстың сайрауын табиғи дыбыс көзімен сәйкестендіреді | 1 |
| Табиғи және жасанды дыбыс көздерін ажыратады | 3 | Қоңыраудың үнін жасанды дыбыс көзімен сәйкестендіреді | 1 |
| Табиғи және жасанды дыбыс көздерін ажыратады | 3 | Баланың күлкісін табиғи дыбыс көзімен сәйкестендіреді | 1 |
| Табиғи және жасанды дыбыс көздерін ажыратады | 3 | Жаңбырдың сыбдырын табиғи дыбыс көзімен сәйкестендіреді | 1 |
| Табиғи және жасанды дыбыс көздерін ажыратады | 3 | Балғамен соғу дыбысын жасанды дыбыс көзімен сәйкестендіреді | 1 |
| Табиғи және жасанды дыбыс көздерін ажыратады | 3 | Телефонның шылдырын жасанды дыбыс көзімен сәйкестендіреді | 1 |
| Жалпы балл | 8 | ||
4-тоқсан: жиынтық бағалау спецификациясы
Мақсаты
Оқу мақсаттарына жеткенін тексеру және тоқсан барысында меңгерілген білім, білік және дағдыларды анықтау.
Негізгі құжат
Жаратылыстану пәні бойынша бастауыш мектепке арналған оқу бағдарламасы (1–4-сыныптар).
Қысқаша шолу
- Ұзақтығы: 40 минут
- Балл саны: 12
- Тапсырмалар: көп таңдаулы, қысқа және толық жауапты сұрақтар
Құрылымы
Берілген нұсқа көп таңдаулы және қысқа немесе толық жауапты қажет ететін 5 тапсырмадан тұрады. Толық жауапты тапсырмаларда максималды балл жинау үшін шешімді таңдай алу және қолдана алу қабілеті бағаланады.
Тапсырма үлгілері (4-тоқсан)
1) Табиғи және жасанды жарық көздерінің суретін сал.
Жасанды жарық көзі
Табиғи жарық көзі
[2]
2) Жарық туралы берілген сөйлемдерді аяқта.
- 1) Жарықты ұстау мүмкін емес. Оны ____________________ мүмкін. [1]
- 2) Жарық түспейтін жер үнемі ____________________ болады. [1]
3) Суреттегі заттар мен сөз тіркестерін сәйкестендір.
[3]
4) Табиғи дыбыс көздерін белгіле.
[4]
5) Қай суретте мұғалімнің сөзі балалардың бәріне жақсы естіледі? Белгіле.
[1]
Бұл тоқсанға арналған балл қою кестесі спецификацияда беріледі және бағалау кезінде басшылыққа алынады.
Өткізу ережелері
Өткізу тәртібі 3-тоқсандағы ережелермен бірдей: көрнекіліктерді жабу, нұсқаулықты оқу, уақытты хабарлау, академиялық адалдық талаптарын сақтау және жұмысты өздігінен орындауды қамтамасыз ету.
Модерация және балл қою
Барлық мұғалімдер бірдей балл қою кестесін қолданады. Модерация барысында жұмыстарды кестеге сәйкес тексеру бірыңғай бағалау талаптарының сақталуын қамтамасыз етеді.