Патшасының көңілін сұрамағаны оңбағандық
Арыстан, қасқыр және түлкі
Аңдар патшасы арыстан қартайып, науқасқа шалдығып, үңгірінен шыға алмай жатады. Патшасының көңілін сұрауға келген аңдар бірде кіріп, бірде шығып, үздіксіз қатынап жүреді. Тек түлкі ғана уақытында келе алмапты.
Мұны естіген қасқыр айласын асырып, өзін алдап жүрген түлкіден кек алғысы келеді. Ол науқас арыстанға түлкіні жамандап, отқа май құяды: — Түлкі сені патшам деп құрметтемейді екен. Патшасының көңілін сұрамағаны — оңбағандық!
Дәл сол сәтте үңгірдің аузына таяп қалған түлкі бұл сөзді естіп, іштей кіжініп: — Тұра тұр, бәлем, өшімді алармын! — деп тісін қайрайды. Бірақ сыртқа білдірмей, ештеңе болмағандай жылмаңдап ішке кіреді.
Қаһар мен айла
Түлкіні көре сала арыстан қаһар төгіп, айқай салады: — Сен менің көңілімді сұрамай, қайда жүрсің?
Түлкі сабыр сақтап, жалбарынып жауап береді: — Сабыр, тақсыр, сабыр. Сөзімді тыңдаңыз! Менің кешігуімнің себебі бар.
Арыстан қабағын түйіп: — Ол қандай себеп? — деп сұрайды.
Түлкі сөзін жалғап: — Шұғыл шаруамен дала кезіп жүрдім. Дертіңізге дауа болатын дәрі іздедім. Барлық емшілерден сұрастырдым. Ақыры тауып келдім, — дейді.
«Ем» деген сылтау
Мұны естіген арыстан қуанып: — Ол қандай дәрі? — деп сұрайды.
Түлкі бір сәт кідіріп алып, «емін» айтып жібереді: — Дертіңіздің емі мынау екен: қасқырдың терісін тірідей сыпырып алып, жылы күйінде үстіңізге жабыстырып кисеңіз, жазыласыз.
Мұны ести сала арыстан атып тұрып, қасқырға бас салады. Қасқырдың терісін сыдырып алып, жылы күйінде үстіне киіп алады.