Гипотоникалық типі

Өт жолдарының дискинезиясы

Өт жолдарының дискинезиясы — өт жолдарының немесе өт қалтасының моторикасы (қозғалыс белсенділігі) бұзылуымен сипатталатын ауру. Көбіне мектеп жасындағы балаларда кездеседі.

Негізгі түрлері

Гипертониялық тип: өт қабы мен өт жолдарының тонусы жоғары.
Гипотониялық тип: өт жолдарының тонусы төмен.

Этиологиясы

Мектептегі және отбасындағы стресс жағдайлары.
Созылмалы инфекция ошақтары.
Тамақтанудың бұзылыстары.
Асқазан-ішек жолдарының аурулары.

Клиникалық көрінісі

Ауырсыну сипаты

Гипертониялық типте: оң жақ қабырға асты аймағында толғақ тәрізді, тез басылатын ауырсыну.

Гипотониялық типте: сыздаған, ұзаққа созылатын ауырсыну.

Диспепсиялық белгілер

Лоқсу, құсу.
Тәбеттің төмендеуі.
Ауызда ащы дәмнің пайда болуы.
Іштің кебуі.
Іш өту немесе іш қату.

Жалпы шағымдар

Бас ауыруы, шаршағыштық, ашуланшақтық және басқа да вегетативті белгілер байқалуы мүмкін.

Зертханалық және аспаптық тексеру

ЖҚА

Жалпы қан талдауы.

ЖЗА

Жалпы зәр талдауы.

12 елі ішекті зондтау

Өт бөлінуі мен құрамын бағалау.

Өт қалтасының УДЗ

Өт қабы мен жолдарының жағдайын анықтау.

Емі

Гипотониялық тип

Тактика

Тамақтану: құнарлы тамақтану, ащы және майлы тағамдарды шектеу.
Өт айдаушы препараттар: холосас, аллохол, өт айдаушы шай, жүгері шашақтарының қайнатпасы.
Тонусты көтеретін препараттар: женьшень, элеутерококк, лимонник, пантокрин, апилак.
ФЗТ және ЛФК: физиотерапия және емдік дене шынықтыру.

Гипертониялық тип

Тактика

Спазмолитиктер: но-шпа, папаверин, платифиллин, эуфиллин, галидор.
Седативті және жергілікті әсер ететін ем: магний сульфаты, озокерит, парафин, новокаинмен электрофорез.
ЛФК: емдік дене шынықтыру.

Диспансерлік бақылау

Диспансерлік бақылау ұзақтығы — 3 жыл.

Негізгі шаралар

Инфекция ошақтарын санациялау.
Жылына 2 рет рецидивке қарсы ем жүргізу.
Витаминотерапия.
ФЗТ, ЛФК, мектепте дайындық топта дене шынықтыру.

Ай сайынғы профилактика

Ай сайын өт айдаушы препараттарды 10 күн қабылдау немесе тюбаж жасау ұсынылады.

Тюбаждың мысал нұсқалары

15 мл 33% магний сульфатын қабылдап, оң жаққа жылытқыш қойып 20–30 минут жату.
2 жұмыртқаның сарысын 1 ас қасық қантпен араластырып ішіп, оң жаққа жылытқыш қойып 20–30 минут жату.

Холецистит

Жедел холецистит — өт қабының жедел қабынуы. Ұл балаларда қыздарға қарағанда жиірек кездеседі.

Этиологиясы

Қоздырғыштары:

Ішек таяқшасы
Стафилококктар
Стрептококктар және т.б.

Жіктелуі

Катаральды
Флегмонозды
Деструктивті формалары

Маңызды клиникалық белгілер

Көбіне түнде басталатын, оң қабырға астындағы толғақ тәрізді ауырсыну.
Субфебрильді температура.
Лоқсу және құсу болуы мүмкін.

Клиникалық көрінісі (толығырақ)

Ауру жедел басталады. Оң қабырға астындағы ауырсыну кейде бірнеше сағатқа созылады. Оң жаққа жатқанда ауырсыну күшеюі мүмкін.

Интоксикация белгілері айқын: тері бозарады, тері мен шырышты қабаттар құрғақ болады, бас ауырады, тәбет төмендейді, іш қатуы мүмкін, тахикардия байқалады.

Қосымша мүмкін белгілер

Кей науқастарда естен тану.
Менингеальды симптомдар.
Сарғаю болуы мүмкін.

Қарауда

Пальпацияда алдыңғы құрсақ бұлшықеттерінің тартылуы.
Ортнер, Мерфи, Щеткин–Блюмберг симптомдары оң.

Зертханалық мәліметтер

ЖҚА: нейтрофильді лейкоцитоз.
ЭТЖ жоғарылауы.

Емі

Негізгі қадамдар

Тыныштық режимі.
Антибиотиктер: ампиокс, цефорин, цефамезин және т.б.
Спазмолитиктер және ауырсынуды басатын дәрілер.

Қосымша ем

Инфузиялық терапия.
Антиферменттік препарат: контрикал.