Мәтіннің бөліктері
Әдістемелік құжат
Жиынтық бағалауға арналған әдістемелік ұсыныстар (Әдебиеттік оқу, 3-сынып)
Құжаттың мақсаты
Бұл әдістемелік ұсыныстар 3-сынып білім алушыларына арналған «Әдебиеттік оқу» пәні бойынша жиынтық бағалауды жоспарлау, ұйымдастыру және өткізуге мұғалімге көмек құралы ретінде әзірленген.
Ұсыныстар бастауыш сыныптарға (2–4-сыныптар) арналған оқу бағдарламасы мен оқу жоспары негізінде, орта білім беру мазмұнын жаңарту аясында дайындалды.
Кімдерге арналған
- бастауыш сынып мұғалімдеріне;
- мектеп әкімшілігіне;
- әдіскерлерге;
- критериалды бағалау бойынша үйлестірушілерге және басқа мүдделі тұлғаларға.
Құжаттың құрылымы және мазмұны
Бөлім/ортақ тақырып бойынша жиынтық бағалау
Тапсырмалар мұғалімге тоқсан ішінде жоспарланған оқу мақсаттарына жету деңгейін анықтауға мүмкіндік береді. Әр бөлім бойынша бағалау критерийлері мен дескрипторлар ұсынылған.
Рубрикалар
Жинақта білім алушылардың оқу жетістіктерінің ықтимал деңгейлері сипатталады. Тапсырмалар мен рубрикалар ұсыныс ретінде берілген.
Тоқсандық жиынтық бағалау (ТЖБ) спецификациясы
Спецификацияда тапсырма үлгілері мен балл қою кестесі беріледі. Ол стандартталған және ТЖБ өткізуде басшылыққа алынады.
Пайдаланылған ресурстар
Ұсыныстарды әзірлеу барысында ресми интернет-сайттардағы қолжетімді ресурстар (суреттер, фотосуреттер, мәтіндер, аудио және бейнематериалдар) пайдаланылды.
Мазмұны
1-тоқсан
- «Тірі табиғат» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 4-бет
- «Жақсыдан үйрен, жаманнан жирен» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 7-бет
- 1-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы 10-бет
2-тоқсан
- «Уақыт» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 17-бет
- «Ғимараттар» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 20-бет
- 2-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы 23-бет
3-тоқсан
- «Өнер» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 29-бет
- «Атақты тұлғалар» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 32-бет
- 3-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы 35-бет
4-тоқсан
- «Су — тіршілік көзі» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 42-бет
- «Демалыс мәдениеті. Мерекелер» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау 45-бет
- 4-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы 48-бет
1-тоқсан: бөлім/ортақ тақырып бойынша жиынтық бағалау үлгілері
«Тірі табиғат» ортақ тақырыбы
Сөйлеу әрекеті: тыңдалым және айтылым
Оқу мақсаттары
- 3.1.1.1 — маңызды тұстарды анықтау үшін ашық сұрақтар қою және жауап беру
- 3.1.2.1 — жоспар бойынша немесе өз сөзімен мазмұндау, сахналау
Бағалау критерийлері
- Шығарма мазмұны бойынша сұрақтар қойып, жауап береді
- Мәтін мазмұнын өз сөзімен баяндайды
Ұйымдастыру
- Ойлау дағдысы: қолдану
- Уақыты: 20 минут
1-тапсырма
Мәтінді мұқият тыңда. Мәтіннен жануарлар туралы қандай маңызды ақпарат алдың? Кестеге жаз.
Жануарлар — табиғаттың тамаша жаратылысы. Олар туралы таңқаларлық деректер өте көп. Мысалы, құмырсқалар өз салмағынан 60 есе ауыр жүкті көтере алады, сондықтан оларды «палуан құмырсқалар» деп атайды. Қолтырауындар тас жұтады: бұл ас қорыту жүйесін күшейтіп, суда тепе-теңдікті сақтауға көмектеседі. Пілдер сурет сала алады; олардың миының салмағы шамамен 5 кг. Көбелектер гүлдің иісін ондаған шақырымнан сезеді және иісті қанаттары арқылы қабылдайды. Ғалымдар тотықұстардың сөйлей алумен қатар, үлкен–кіші, ұқсас–бөлек заттарды ажырата алатынын дәлелдеген.
Маңызды ақпарат (кестеге)
Мәтін бойынша сұрақ құрастыр
Мәтіндегі маңызды ақпаратты анықтауға бағытталған 1 ашық сұрақ жаз.
2-тапсырма
Кестеге сүйеніп, мәтіннің мазмұнын өз сөзіңмен айтып бер.
Бағалау (қысқаша)
Сұрақ қою және жауап беру
Маңызды ақпаратты анықтайды және мазмұн бойынша сұрақ құрастырады.
Мазмұндау
Мәтінді жүйелі баяндайды, негізгі деректерді қамтиды.
Тілдік норма
Сөйлеу барысында тілдік нормаларды сақтайды.
Жалпы балл
7 балл
Ата-аналарға арналған рубрика (нәтиже деңгейлері)
| Критерий | Төмен | Орта | Жоғары |
|---|---|---|---|
| Мазмұн бойынша сұрақтар қою және жауап беру | Сұрақ құрастыруда және жауап беруде қиналады. | Сұрақ құрастыруда немесе маңызды ақпаратты анықтауда қателіктер жібереді. | Сұрақты дұрыс құрастырып, жауап береді. |
| Мәтінді өз сөзімен баяндау | Мазмұндауда қиналады. | Жүйені сақтауда немесе ақпаратты қамтуда қателіктер жібереді. | Мәтінді өз сөзімен жүйелі баяндайды. |
«Жақсыдан үйрен, жаманнан жирен» ортақ тақырыбы
Сөйлеу әрекеті: оқылым және жазылым
Оқу мақсаттары
- 3.2.3.1 — тақырыпты және негізгі ойды білдіретін сөйлем/бөлікті анықтау
- 3.3.1.1 — мәтінді бөліктерге бөліп, әр бөлікке ат қойып жоспар құру
Бағалау критерийлері
- Мәтіннің тақырыбын және негізгі ойын анықтайды
- Мәтінді бөліктерге бөліп, жоспар құрады
Ұйымдастыру
- Ойлау дағдысы: қолдану
- Уақыты: 20 минут
1-тапсырма
Мәтінді түсініп оқы. Тапсырмаларды орында.
Биік таудың беткейінде үлкен емен өсіп тұратын. Бірде өтіп бара жатқан жел еменді құлатпақ болып, бар күшімен ұра бастады. Қанша күшенсе де, емен былқ етпеді. Керісінше, жапырақтарын қимылдатып, желді мазақ еткендей болды. Ызаланған жел найзағай мен жаңбырды көмекке шақырды. Аспанды қап-қара бұлт басып, күн күркіреді. Найзағай ойнап, жаңбыр жауды. Емен одан сайын құлпыра түсті. Еменді құлата алмайтынын түсінген жел оның сырын сұрады. «Мен туған жерімде өсемін, тамырым туған топырағыма мықтап бекінген. Күшімнің сыры — осында», — деді емен. (Л.М. Жариковтан аударылып, бейімделген)
Тапсырмалар
2-тапсырма
Сұрақтардың көмегімен мәтінді 3 бөлікке бөл. Әр бөлікке ат қойып, жоспар құр.
1) Желдің ойы қандай болды?
Тақырып: __________________________
2) Ол мақсатына қандай жолдармен жетпек болды?
Тақырып: __________________________
3) Емен желге қалай жауап берді?
Тақырып: __________________________
1-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы (қысқаша)
Мақсаты
Тоқсандық жиынтық бағалау оқу мақсаттарына жету деңгейін тексеруге және тоқсан бойы меңгерген білім, білік, дағдыларды анықтауға бағытталған.
Ұзақтығы және балл
- Ұзақтығы: 40 минут
- Жалпы балл: 16 балл
- Тыңдалым мен айтылым бөлек тексеріледі
Тапсырма түрлері
Көп таңдаулы, қысқа жауапты және толық жауапты тапсырмалар қолданылады. Толық жауапты тапсырмалар ойды жүйелі әрі түсінікті жеткізуге бағытталады.
Құрылымы
- 1-тапсырма: тыңдалым және айтылым
- 2-тапсырма: оқылым
- 3–4-тапсырмалар: жазылым
Тоқсандық жиынтық бағалауды өткізу ережелері
Ұйымдастыру тәртібі
- Бағалау басталар алдында нұсқаулық оқылып, жұмыс уақыты хабарланады.
- Кабинеттегі көмекші көрнекіліктерді (плакат, кесте, карта және т.б.) жауып қою ұсынылады.
- Білім алушыларға жұмыс басталғанға дейін түсінбеген сұрақтарын қоюға мүмкіндік беріледі.
Академиялық адалдық
- Жұмыс барысында сөйлесуге, көшіріп алуға және бір-біріне көмектесуге болмайды.
- Сөздік, калькулятор сияқты қосымша ресурстарды спецификацияда рұқсат етілген жағдайда ғана қолданады.
- Дұрыс емес жауапты өшіргішпен өшірмей, үстінен сызып қою ұсынылады.
Уақытты басқару және аяқтау
- Аяқталуына 5 минут қалғанда ескерту жасап отыру қажет.
- Бағалау аяқталған соң білім алушылар жұмысты тоқтатып, қаламдарын парта үстіне қояды.
Модерация және балл қою
Барлық мұғалімдер бірдей балл қою кестесін қолданады. Модерация барысында ауытқушылыққа жол бермеу үшін жұмыс үлгілерін балл қою кестесіне сәйкес тексеру қажет.
2-тоқсанға кіріспе
2-тоқсанда бөлім/ортақ тақырып бойынша жиынтық бағалау тапсырмалары «Уақыт», «Ғимараттар» тақырыптары аясында ұсынылады. Тыңдалым және айтылым бөлігінде оқиғаның дамуын болжау, ашық сұрақтарға жауап беру дағдылары бағаланады.