Пневмония - өкпе ұлпасының қабынуы
Пневмониялар
Пневмония — өкпе ұлпасының қабынуы. Бұл аурудың негізгі себебі әртүрлі инфекциялар: бактериялар (стафилококктар, стрептококктар, пневмококктар және т.б.), вирустар, патогенді саңырауқұлақтар, сондай-ақ микоплазмалар.
Балаларда пневмонияның дамуына ықпал ететін факторлар
-
Организм реактивтілігінің төмендеуі: қажып-шаршау, стресс жағдайлары, нашар тамақтану және т.б.
-
Тыныс алу жүйесінің анатомо-физиологиялық ерекшеліктері (АФЕ).
-
Фондық аурулар: мешел, анемия, гипотрофия, аллергиялық диатездер.
-
Қатты тоңазу (суыққа шектен тыс тоңу).
Патогенезі
Инфекцияның өкпеге түсу жолдары
Инфекция өкпеге бронхогенді, лимфогенді және гематогенді жолдармен түседі.
Негізгі өзгерістер
Өкпенің қорғаныс қызметі төмендеп, қабыну процесі дамиды. Вентиляция мен газ алмасудың бұзылыстары гипоксия және гипоксемияға әкеледі. Нәтижесінде зат алмасудың барлық түрлері бұзылады.
Диагностикалық критерийлері
Клиникалық белгілер
-
Ұзаққа созылатын фебрильді қызба.
-
Интоксикация белгілері.
-
Тыныс алу жеткіліксіздігі: ентікпе, цианоз, тыныс алуға қосымша бұлшықеттердің қатысуы.
Физикалық тексерістегі тұрақты жергілікті өзгерістер
-
Аускультация: ұсақ көпіршікті ылғалды сырылдар.
-
Перкуссия: қабынған аймақ үстінде дыбыстың қысқаруы.
Зертханалық және аспаптық деректер
-
Рентгенография: өкпе тінінде көлеңкелер.
-
ЖҚА: нейтрофильді лейкоцитоз, ЭЖТ-ның жоғарылауы.
Пневмониялардың жіктелуі
Зақымданған аймағына байланысты
Ағымына байланысты
- Жедел 2 айға дейін
- Созылыңқы 2–8 ай
- Созылмалы 8 айдан жоғары
Ауырлығына байланысты
Асқынуына байланысты
- Асқынған
- Асқынбаған
Жаңа туған және шала туған балалардағы ерекшеліктер
Бұл жаста пневмония көбіне әлсіз білінеді: дене қызуы жиі көтерілмейді, бала жөтелмеуі мүмкін. Дегенмен, бала жиі шашалғандай болып көрінеді, тәбеті төмендеп, салмағы азаюы ықтимал.
Аллергияға бейім балаларда
Тыныс алу жеткіліксіздігі синдромдары жылдам күшейеді, алыстан естілетін ысқырықты сырыл пайда болуы мүмкін.
Стафилококк шақырған пневмонияның ерекшелігі
Өкпе тінінде ірің мен ауаға толы қуыстар — буллалар түзіліп, ауру өте ауыр өтуі мүмкін. Кейде ірің плевра қуысына өтіп, іріңді плевритпен асқынады.