Оны ұстап тұрған тек өзінің ашкөздігі
Ашкөздік қалай қақпанға айналады?
Бүгін қоғамда ашкөздік пен тойымсыздық сезімі күшейіп барады: көп иемдену, одан да мықтысын, одан да абыройлысын алу, кейін соны өзгеге көрсетіп мақтану және сол мақтаннан зауық алу — бірте-бірте қалыпты құбылысқа айналып келеді. Бірақ ең қауіптісі — адамның өз қалауын өзі басқара алмай қалуы.
Үнді аңшыларының маймыл ұстау тәсілі
Үнді аңшыларының маймыл аулаудың ерекше тәсілі бар. Олар іші қуыс кокосты тесіп (кейде құмыраны да пайдаланып), жіп өткізіп, оны қазыққа немесе ағашқа байлап қояды. Сосын кокостың бір шетінен жіңішке жарықша жасап, ішіне тәтті тағам салып қояды.
Жарықшаға маймылдың қолы ашық күйінде ғана сыяды. Ал қолын жұдырықтап жұмса — сыймай қалады. Маймыл тәттінің иісін сезіп, келіп қолын ішке сұғады да, тәтті тағамды уысына толтырып алады. Бірақ дәл сол сәтте тұтқынға айналады: ашық қол — ішке кірді, жұмылған қол — сыртқа шықпайды.
Ең сорақысы — аңшылар жақындағанда да маймыл қаша алмайды. Негізінде оны ұстап тұрған ештеңе жоқ: қақпан да, арқан да қолын қысқан жоқ. Оны ұстап тұрған — өз ашкөздігі. Құтылуы үшін қолындағыны жіберуі ғана керек еді. Бірақ тәттіге деген құмарлық соншалық, мұндай қақпаннан құтылатын маймылдар өте сирек кездеседі.
Бұл мысал бізге нені көрсетеді?
Осы оқиғадағыдай, бізді қақпанға түсіретін көбіне сыртқы жағдайлар емес, өзіміздің нәпсілік қалауларымыз және соларға деген тәуелділігіміз. Біз қалаған нәрсенің тұтқынына айналып, нәпсіміздің құрбаны бола бастаймыз.
Уысымызға түскен дүние мәңгі қолымызда қалатындай жармасамыз. Ал шындығында, бостандыққа шығарар жол кейде өте қарапайым: жабыса бермей, жіберуді үйрену.
Ойлануға арналған сұрақтар
- Мен қазір неге «қолымнан шығармай» қатты жабысып жүрмін?
- Ол нәрсе маған еркіндік беріп жатыр ма, әлде керісінше — мені ұстап тұр ма?
- Егер бүгін жіберсем, қандай жеңілдік сезінер едім?