Тұмау (грипп) - өте жұқпалы ауру
Тұмау деген не және неге қауіпті?
Тұмау (грипп) — өте жұқпалы ауру. Кей жағдайда ол асқынып, тыныс жолдарын, жүйке жүйесін, қан тамырларын және жүректі зақымдауы мүмкін. Тұмауды қоздыратын вирустар тыныс жолдарының кілегей қабығында көбейеді.
Жұғу жолдары
Ауа-тамшылы жол
Тұмаумен ауырған адам жөтелгенде, түшкіргенде және қақырық арқылы вирусты ауаға таратады. Сондықтан жабық, адам көп жиналатын орындарда жұғу қаупі жоғары.
Тұрмыстық заттар арқылы
Вирус науқастың жеке заттары арқылы да жұғуы мүмкін: ыдыс-аяқ, сүлгі, қол орамал, кітап және басқа да тұрмыстық бұйымдар.
Тез таралу ерекшелігі
Тұмау вирусы өте жылдам таралады. Қолайлы жағдайларда бір елді мекенде ғана емес, өңірде, тіпті әлем бойынша жаппай сырқаттану болуы ықтимал.
Әдетте бір рет ауырған адам бір-екі жылға дейін қайта тұмаумен ауырмауы мүмкін.
Маусымдылық және тұмауға ұқсас жағдайлар
Тұмау көбіне салқын маусымда жиі кездеседі, ал ыстық кезде сирек байқалады. Кейде адам суық тиіп, тыныс жолдарының жоғарғы бөлігі қабынады да, белгілері тұмауға ұқсап кетуі мүмкін. Алайда бұл әрдайым тұмау емес: суық тию кезінде мұрын, көмей, жұтқыншақ аймағын басқа қоздырғыштар зақымдауы ықтимал.
Вирустың сыртқы ортаға төзімділігі
Тұмау вирусы күн сәулесінің және зарарсыздандырғыш заттардың әсерінен тез жойылады. Оларға хлор ерітінділері, қышқылдар, спирт және басқа да дезинфекциялау құралдары жатады.
Белгілері
Алғашқы кезең
- Дене әлсіреп, дел-сал күй сезіледі
- Көңіл-күй төмендеп, тәбет нашарлайды
1–2 күннен кейін жиілейтін белгілер
Жалпы симптомдар
- Дене қызуының көтерілуі
- Бастың ауыруы
- Бұлшық еттің сыздауы, буындардың сырқырауы
Тыныс жолы және көз
- Мұрынның бітелуі
- Дауыс қарлығуы, жөтел
- Тамақтың қызарып, жұтынғанда ауыруы
- Көздің қызарып, жасаурауы
Емделу қағидалары
Дәрігерге қаралу және режим
Адам дер кезінде дәрігерге көрініп, ем қабылдаса, көбіне үш-бес күннен кейін дене қызуы төмендеп, сауығу белгілері байқалады. Емнің негізгі қағидасы — дәрігердің бақылауында болып, оңаша әрі ауасы таза бөлмеде тынығу.
Дәрі-дәрмек туралы маңызды ескерту
Дене қызуын және денедегі сырқырауды төмендететін дәрілерді (мысалы, аспирин, пирамидон және т.б.) тек дәрігер кеңесіне сай қабылдаған жөн. Ең маңыздысы: антибиотиктер тұмау вирусына әсер етпейді.
Жұқтырмау үшін не істеу керек?
Жөтелу және түшкіру әдебі
Ауру адам жөтелгенде немесе түшкіргенде ауыз-мұрнын қолымен не орамалмен жабуы тиіс. Бұл вирустың айналаға таралуын азайтады.
Жеке заттарды бөлек ұстау
Науқастың өзіне арналған жеке ыдысы, орамалы және басқа да тұрмыстық заттары болғаны дұрыс. Олар жиі жуылып, қайнатылып, зарарсыздандырылуы керек.
Бұл мәтін ақпараттық мақсатта өңделді. Нақты диагноз және ем тактикасы үшін медицина қызметкеріне жүгініңіз.