Қазақша рефераттар

Келді жомарт алтын күз

Күзгі бал мерекесіне арналған сценарий

Төмендегі мәтін — мектепішілік «Күзгі бал» мерекесін жүргізуге арналған көркем сценарий. Онда табиғаттың құбылыстары, жыл мезгілдерінің ерекшелігі, сайыс кезеңдері, ойындар мен жұмбақтар топтастырылған.

Кіріспе сөз

1-жүргізуші

Бейне нұрлы көкте күн, білсең өмір — көктемің. Айқара ашар есігін: «Хош келдің!» — деп мектебің. Балдырғандар, бұл мәлім: еркелігін тастайды. Қыркүйекте мұғалім оқу жылын бастайды.

2-жүргізуші

Күн қарына алады, күздің соңғы айы — бұл. Қар да жауып қалады, алдамаса пайымым.

1-жүргізуші

Күздің екінші айы — қазан. Доп қуып, футбол ойнаймыз. Мектептің «Күзгі балын» қазан айында тойлаймыз! Бүгінгі «Күзгі бал» мерекесін бастауға рұқсат етіңіздер!

Алтын күз туралы

2-жүргізуші

Келді, міне, алтын күз — сары шашты, жарқын жүз. Мол өнімді әр ісімен риза етіп халқын қыз.

1-жүргізуші

Қыры толы егіске, бағы толы жеміске. Елді сыйға кенелтті қолы ашық періште.

2-жүргізуші

Әр жыл мезгілінің өз ерекшелігі бар, балалар. Табиғат қай кезде болмасын — тамаша дүние: күзде сары-қызыл жапырақтарды тамашалаймыз; қыста аппақ қарда ойнаймыз; көктемде қалың киімдерімізді шешіп, күннің сәулесіне жылынамыз, бүршік атқан талдар мен ұшып келген құстарды көріп, жаңа өмір басталғандай боламыз; жазда көлге барып, суға түсіп, демалысымызды көңілді өткіземіз.

1-жүргізуші

Дұрыс айтасыз. Ақындар да жыл мезгілдеріне арнап тамаша өлеңдер жазып, табиғаттың сұлулығын бізге өлеңмен жеткізген. Бүгін біз Күзге деген құрметімізді көрсетеміз.

Мерекелік бағдарлама

1) Топты таныстыру

Топтың аты, эмблемасы, киім үлгісі. Киім біркелкі болуы шарт. Сынып жетістіктері туралы өлең шумақтарымен таныстырылады.

2) «Күз ханшайымдары» сайысы

  • «Менің сүйікті жыл мезгілім» тақырыбында шағын шығарма (үй тапсырмасы).
  • Өз өнерін көрсету (күзге байланысты ән, би, қойылым; атауы мен мазмұны үйлесімді болуы керек).
  • «Сен білесің бе?» — табиғат күнтізбесі, халықтық ырым-тыйым, болжамдар.
  • Сән үлгісі (киім және шаш үлгісі).

3) Күз тақырыбындағы үздік плакат байқауы

Күздің бояуы, молшылық, табиғатты аялау тақырыптары қамтылады.

4) «Күз сыйы» көрмесі

Табиғи бұйымдар, икебана, қолдан жасалған композициялар. Әділқазылар көрмені аралап, бағалайды.

Әділқазылар алқасы

Әділқазылар алқасы таныстырылады (есімдер іс-шара барысында жарияланады).

Топтарды ортаға шақыру (өлең жолдарымен)

2-жүргізуші

Салқын тартып, түз демі білдіреді күз нені? Шым еткізер жүректі тырналардың тізбегі... Бірінші топты ортаға шақырамыз!

1-жүргізуші

Ызғырықты жел өтіне шыдап баққан тербетіле, ағаш біткен шашып жатыр алтын теңге жер бетіне. Екінші топ — ортаға!

2-жүргізуші

Тұратұғын құлап көктен, күн де салқын қыратты өпкен. Момақансып, сылдыр қақпай, жылтырайды бұлақ біткен. Үшінші топты қошаметпен қарсы алайық!

1-жүргізуші

Құлақ түрсең аңдай қағып, күз кеткендей әнге айналып. Жел сынсытса — қобыз тартып, қыр тыңдайды таңдай қағып. Төртінші топқа кезек берейік!

2-жүргізуші

Әлсін-әлсін күркілдеп, ашу қысып зіркілдеп. Бұлт оттығын шаға алмай, желп-желп етер шыр-пыр боп...

1-жүргізуші

Гуілдейді жел өктем, қашты ебелек дедектеп. Сол, сол екен — боз тұман құрды перде кенеттен. Ендеше, «Күз ханшайымдары» сайысын тамашалайық!

«Күз ханшайымы» сайысы: номинациялар

I номинация: шағын шығарма

«Менің сүйікті жыл мезгілім» тақырыбы бойынша (үй тапсырмасы).

II номинация: өз өнерін көрсету

Күзге қатысты шығармашылық нөмір: ән, би, көрініс, авторлық туынды.

1-жүргізуші (өлең)

Қолшатырлар көбейіп, бұлт тұмшалады өңірді. Келді, міне, алтын күз — аспан жасы төгілді. Күн қайтадан ашылды, ерке-шолжаң бейне бір іс. Таңқалдырар адамды мың құбылған бейнесі.

III номинация: «Сен білесің бе?» — білгірлер сайысы

Табиғат күнтізбесі, табиғат туралы халық ырымдары, болжамдар.

IV номинация: сән үлгісі

Күз стиліне сай киім және шаш үлгісін таныстыру.

Табиғатты аялау туралы ой

1-жүргізуші

Табиғатты адамзат аялаған: егін егіп, мал бағып саялаған. Қарасындай көзінің қорғай жүріп, қамқорлығын ешқашан аямаған, — деп ақын жырлаған екен.

2-жүргізуші

Мұқағали атамыз да табиғатты өлеңмен өрнектеген: «Табиғаттың тарылтпайық мөлдір кәусәр тынысын... Ол — анаң ғой, ал сен — кенже ұлысың».

Ендеше, балалардың табиғатқа деген сүйіспеншілігін байқайық. Келесі кезең — плакаттар байқауы.

Плакаттар байқауы және «Күз сыйы» көрмесі

Күз тақырыбындағы плакаттар байқауы

Плакаттар ұсынылады, қысқаша таныстырылады, мазмұны бойынша бағаланады.

Көкөністерді санайық (оқушы-ойын)

Ас дәмденер түрленіп — пиязды біз бір дейік.

Екі дейік шалқанды — буға піссе, ол дәмді.

Қызылшаны үш деп қой — сондай тәтті, тістеп көр!

Картопты аттап өтпелік — саусағыңды төрт деп бүк.

Күнде жейтін кәдімгі — бес дейік біз сәбізді.

Жуа, пияз, сарымсақ — секілді де түрі бар.

«Күз сыйы» көрмесі

Әділқазылар көрмені аралап шығады: табиғи материалдан жасалған бұйымдар, композициялар, икебана және т.б.

Ойындар бөлімі

Ойын: «Кім тапқыр?»

9 сұраққа кім жылдам әрі дұрыс жауап береді — сол жеңімпаз. Қатысушыларға сыйлықтар қарастырылған.

  1. 1. Ең үлкен, ұшатын құс? (африкалық дуадақ)
  2. 2. Ең ұзақ жұмыртқа басатын құс? (кезеген альбатрос, 75–85 күн)
  3. 3. Африкалық түйеқұс қалай аталады? (страус)
  4. 4. Қанатсыз түйеқұс қалай аталады? (киви)
  5. 5. Алдыңғы аяғы ескекке айналған жүзетін құс? (пингвин)
  6. 6. Ең үлкен пингвин қалай аталады? (император)
  7. 7. Қыран құстар мекені қалай аталады? (ұябасар)
  8. 8. Аққудың балапаны қалай аталады? (көгілдір)
  9. 9. Жыл санауына кірген құс? (тауық)

Ойын: «Полиглот»

Жұмбақтардың жауабын үш тілде айту керек (мәтінде кей тілдік нұсқалар бос орын ретінде берілген).

  1. 1. Тал басында түндіксіз отау (құс ұясы — ... — ...)
  2. 2. Күндіз тіпті ұшпайды, түнде тышқан ұстайды (жапалақ — ... — ...)
  3. 3. Жауарғанда күлдірер, өз еркіне жіберсең — дүниені бүлдірер (от — ... — ...)
  4. 4. Аласа ғана бойы бар, тоғыз қабат тоны бар (пияз — ... — ...)
  5. 5. Сақалы жоқ, шашы бар; бет-аузы жоқ, басы бар. Белін бекем байлаған, қоқысты қоймай айдаған (сыпыртқы — ... — ...)

«Жұмбақтар әлемі»

  1. 1. Ұшқанда тізіліп жұбын бөлмейді, қонса көл суы тізеден келмейді (тырна)
  2. 2. Құрлықта жүрсе — маймаңдап, суда жүзсе — қайықтай еседі (үйрек)
  3. 3. Ұя сап, балапан баспайды, өз атын атап қақсайды (көкек)
  4. 4. Дамылсыз барабан қағады, сол жерден тамағын табады (тоқылдақ)
  5. 5. Қарағайдың, шыршаның бүрін шағып уатты. Тұмсығы қайшы сияқты (қайшыауыз)

Оқушылардың белсенділігі мен тапқырлығы бағаланады. Одан кейін әділқазылар алқасына сөз беріледі: жеңімпаз топ марапатталып, «Күз ханшайымы» анықталады.

Қорытынды

1-жүргізуші

Қаңғалақтап құлдилайды жапырақ, сарғыш тартып мынау дала, атырап. Күн шуағын жинай алмай тұрғандай, қатар-қатар шөмелеге шашып ап.

2-жүргізуші

Жемісімен мөлдіреген бағы бар, сары күздің саумал сазы танымал. Самал желмен баяу ғана толқиды сары масақ, қауызында дәні бар.

1-жүргізуші

Сары шалғын сыбдырласа белеңде, салқын тартып сабыр тауып өзенде. Өрлі-төмен құлдилайды құс біткен қайтар кезін ойламайын дегендей. Осы өлең жолдарымен бүгінгі күз мерекесіне арналған кешімізді аяқтаймыз.

2-жүргізуші

Бүгінгі жеңіске жеткен топты және мектепішілік «Күз ханшайымын» құттықтаймыз! Жеңістеріңіз құтты болсын! Келесі кездескенше!

Санат: Қазақша сценарийлер жинағы

Дереккөз: http:www1022-h.html