Шабельниковтің ойынша, психикалық процестер мен құрылымдар іс-әрекеттің ішкі органдары болып табылады және ұзақ тарихи кезенде анықталады
1
дамудың әлеуметтік жағдайымен
2
мәдениетпен
3
аймақтық биосфералық спецификасымен
4
биологиялық денгейде
5
геодетерминациямен