СІЗДІҢ ЖАСЫҢЫЗ НЕШЕДЕ?
АДАМ ДҮНИЕГЕ КЕЛГЕН сәттен бастап әрбір күні өзгеріске толы. Кезекті айлар, жылдар өткен сайын жасына жас қосылып жатады.
Өткен күніңді ешқашан қайтара алмайсың. Яғни нәресте күніңнен соғылған сағаттар, қосылған күндер қарттық шағыңа, өмірден өтер сәтіңе қарай жақындата түседі. Адам өмір сүрген соң жастың әрбір кезеңін бастан өткереді. Жас қосқан сайын есейіп, ер жетеді.
Әр жас мөлшерінің өзіндік ерекшеліктері бар. Егер сіз алпыстан ассаңыз, жиырмадағы жігіттей қайратты бола алмайтыныңыз бесенеден белгілі.
- Он бес деген жасым - ай,
Жарға ойнаған лақтай.
Жиырма деген жасым - ай,
Көлге біткен құрақтай.
Отыз деген жасым - ай,
Таудан аққан бұлақтай.
Қырық деген жасым - ай,
Қырымға да көз салған.
Байлаулы тұрған құр аттай.
Елу деген жасым - ай.
Қайтып бір көшкен ел екен.
Алпыс деген жасыңыз.
Күзгі соққан жел екен.
Жетпіс деген жасыңыз,
Қап - қараңғы түн екен.
Сексен деген жасыңыз,
Қазулы тұрған өр екен.
Тоқсан деген жасыңда,
Өлімнен басқа жоқ екен...
- деп белгілі ақын Шал Құлекейұлы XVIII ғасырда - ақ жас мөлшеріне сипаттама беріп кеткен екен.
... Атамыз қазақ өмірді мүшел жасқа бөліп санаған. Мәселен, адам өмірін 100 жас деп шамалап алғанда, онда 8 мүшел жас болады екен. Олар 13, 25, 37, 49, 61, 73, 85, 97 жастар. Осы мүшелдердің әрқайсысы тағы бірнеше шаққа бөлініп атанған. Мысалы, балалық мүшелге кіретін шақтар: нәресте шақ – 2 жасқа дейін, сәби шақ – 7 жасқа дейін, бөбек шақ – 8 - 9 жастың арасы, жеткіншек шақ – 10 - 12 жастың арасы, ересек шақ – 15 - 16 жастағылар.
Ал жігіттік мүшелдің ішінде бозбалалық шақ, албырт шақ, ағалық шақ, кісілік шақ деп аталатын төрт шақ болады.
Ал 49 бен 61 - дің арасы ел ағасы болған шақ дейді. Сондай - ақ, отағасы, қосағасы, ата сақалы аузына біткен шақ деп тағы бірнеше кезеңге бөледі.
Жалпы, адам өмірін жүзге шамалап, оны БІР ДӘУІР деп атаған. Жүзді төртке бөліп, алғашқы 25 жылын ДӘУРЕН деп, өмірінің екінші кезеңдегі 25 жылын АҒАЛЫҚ ЖАС десе, 50 - ден 75 жасқа дейінгі аралықты АТАЛЫҚ ЖАС деп атаған.